Ай Тейямен соқтығысқаннан кейін бірнеше сағатта пайда болуы мүмкін

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
The Astrophysical Journal Letters журналында жарияланған жаңа модельдеу Ай өлшеміндегі дененің Жер-Ай жүйесін құрған алып соқтығыстан кейін шамамен бес сағатта пайда болуы мүмкін екенін көрсетеді. Зерттеу канондық соқтығыс моделіне температураға тәуелді тау жынысы беріктігін қосады, нәтижесінде қоқыс дискісінің орнына бір серік пайда болады. Нәтиже Айдың нақты қалыптасу уақытының дәлелі емес, сандық эксперименттің бір тармағы болып табылады.
Негізгі фактілер
- The Astrophysical Journal Letters журналындағы зерттеу Айдың қалыптасуының канондық модельдеуін температураға тәуелді тау жынысы беріктігін ескере отырып қайта жүргізді.
- Бір есептеуде Ай өлшеміндегі дене шамамен бес сағатта пайда болды.
- Стандартты модель соқтығысатын прото-Жер мен Тейяны беріктігі жоқ сұйықтықтар ретінде қарастырады, қатты тау жынысының деформацияға қарсылығын елемейді.
- «Аполлон» үлгілері Айдың бір кездері кеңінен балқығанын көрсетті, бұл жаһандық магмалық мұхитпен сәйкес келеді.
- Робин Кануп пен Эрик Асфаугтың 2001 жылғы есептеулері Жер-Ай жүйесінің массасы мен бұрыштық импульсіне сәйкес келетін соқтығыстардың тар тобын тапты.
Жаңа модельдеу
The Astrophysical Journal Letters журналында жарияланған зерттеу алып соққы соқтығысының канондық нұсқасын температураға тәуелді тау жынысы беріктігін ескере отырып қайта жүргізді. Бір есептеуде Ай өлшеміндегі дене шамамен бес сағатта пайда болды. Нәтиже нақты Айдың осындай кестемен қалыптасқанының дәлелі емес, сандық эксперименттің бір тармағын білдіреді. Жоғары ажыратымдылықтағы бұрынғы модельдер де бірнеше сағат ішінде ірі серікті құрған. Ұсынылған бақылау факторы — соқтығысатын тау жынысы ыстық әрі әлсіз немесе суық әрі берік болды ма — соққы бір тұтас денені немесе дискіні қалдырғанын анықтауға көмектесе алады.
Айдың шығу тегінің жұмбақтары
Ай өз планетасымен салыстырғанда әдеттен тыс үлкен және Жерге қарағанда әлдеқайда кіші ядросы бар, темірді салыстырмалы түрде аз қамтиды. Жер-Ай жүйесі кез келген сенімді тарих қайта жаңғыртуы тиіс белгілі бір бұрыштық импульс мөлшерін алып жүреді. «Аполлон» үлгілері Айдың бір кездері кеңінен балқығанын көрсетті, бұл жаһандық немесе дерлік жаһандық магмалық мұхитпен сәйкес келеді. Айдың изотоптық құрамы тәуелсіз соққы денесінен күтілетін бөгде сигнатураға қарамастан, Жер мантиясына өте ұқсас.
Алып соққы гипотезасы
Жер тобындағы планеталардың қалыптасуының соңына қарай Тейя прото-Жерге қиғаш бұрышпен соғылды. Темір негізінен Жерде қалды немесе қайта құлады, ал силикатқа бай материал орбитаға шықты. Бұл қоқыс дискіге таралып, кейін Айға аккрецияланды. Робин Кануп пен Эрик Асфаугтың 2001 жылғы есептеулері жүйенің массасы мен бұрыштық импульсі бойынша кең шектеулерді қайта жаңғырта алатын соқтығыстардың тар тобын тапты. Нәтиже кейінгі модельдер бірнеше рет оралған эталонға айналды.