Қазақстанға қазақ рухани мәдениетіне негізделген жаңа ұлттық бірегейлік қажет, дейді ғалым
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Тарихшы Асылбек Избаиров Қазақстанның жаңа ұлттық бірегейлігін қазақ рухани мәдениеті мен Адаб ұғымы төңірегінде құруды ұсынады. Ол Қазақстан халқының 12,5%-ға дейіні діни ғұрыптарды орындайтын нағыз діндарлар екенін, бұл постсекулярлық қоғамға сұраныс тудыратынын айтады. Избаиров мұндай модель агрессивті секуляризм мен діни радикализмге қарсы «егу» бола алады деп есептейді.
Негізгі фактілер
- Тарихшы Асылбек Избаиров Қазақстанның қазақ рухани мәдениеті мен Адабқа негізделген жаңа ұлттық бірегейлігін ұсынады.
- «Астана» халықаралық қаржы орталығының деректері бойынша, Қазақстан халқының 12,5%-ға дейіні нағыз діндарлар болып табылады.
- Избаиров постсекулярлық қоғам агрессивті секуляризм мен діни радикализмге қарсы «егу» бола алады деп мәлімдейді.
- Ол мемлекеттің міндеті — азаматтардың теңдігін, дүниетаным бостандығын және биліктің бейтараптығын қамтамасыз ету екенін айтады.
Постсекулярлық қоғам тұжырымдамасы
Избаиров мемлекеттің зайырлылығы мен қоғамның зайырлылығын ажыратады: егер мемлекет діннен Конституциямен бөлінген болса, қоғамды діннен ешқандай тыйым қорғамайды. Ол постсекулярлық қоғамды діни дүниетаным қоғамдық кеңістіктің заңды бөлігіне қайта айналатын, бірақ дүниетанымдық плюрализмді жоймайтын қоғам ретінде анықтайды. Избаировтың айтуынша, постсекулярлық мемлекеттің исламдануын білдірмейді, сол сияқты зайырлылық та дінді қоғамнан ығыстыруды білдірмейді. Мұндай модельдегі мемлекеттің міндеті — инклюзивтілік қағидаты арқылы әртүрлі топтардың қақтығыссыз бірге өмір сүруіне мүмкіндік беретін ережелер жасау.
Діни демография және бірегейлік
«Астана» халықаралық қаржы орталығы Қазақстан халқының 12,5%-ға дейіні күнделікті өмірде өз дінінің ғұрыптары мен талаптарын орындайтын нағыз діндарлар екенін хабарлайды. Избаиров дін қоғамдық өмірдің көрнекті бөлігіне қайта айналғанын, ал азаматтардың едәуір бөлігі үшін жеке және мәдени бірегейліктің элементі болғанын атап өтеді. Ол ислам қазақ мәдениетімен, отбасылық дәстүрлермен, өмір салтымен және өзіндік сезіммен тығыз байланысты екенін айтады. Діндарлардың салыстырмалы түрде көп тобының болуы қоғамның постсекулярлық болуына сұраныс тудырады, деп есептейді Избаиров.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы