Science зерттеуі: Сібірде метан шығарындыларының өсуі 2050 жылға қарай жаһандық мақсаттардың 20%-ын жоюы мүмкін
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Science журналында жарияланған зерттеу Сібірдегі метан шығарындыларының өсуі 2050 жылға қарай жаһандық метан қысқарту мақсаттарының 20%-ын жоюы мүмкін екенін болжайды. Қытай Ғылым Академиясы басқарған зерттеуде 2010-2023 жылдары аймақтағы жылдық метан шығарындылары 12 тераграммға артқаны анықталды, бұл әлемдік сулы-батпақты жерлерден бөлінетін шығарындылар өсімінің 92%-ына тең.
Шығарындылардың өсуі
Сібір жаһандық метан шығарындыларының тек 5%-ын құрайды, бірақ оның эмиссиясы тез артып келеді. Жапондық GOSAT спутнигі мен жерүсті станцияларының деректерін пайдалана отырып, ғалымдар 2010-2023 жылдар аралығында жылдық шығарындылар 12,0 ± 1,9 тераграммға өскенін анықтады, бұл жылына орташа 1,1 тераграмм. Өсу қарқыны әлем бойынша сулы-батпақты жерлерден бөлінетін шығарындылардың жалпы өсімінің 92%-ына тең. Зерттеу 6 тамызда жарияланып, оны Қытай Ғылым Академиясының Атмосфера физикасы институтынан профессор Лю И басқарды.
Аймақтық айырмашылықтар
Енисей өзені Сібірді екі климаттық аймаққа бөледі: батыс бөлігі ылғалдана түссе, шығыс бөлігі жылы әрі құрғақ бола бастады. Батыста скандинавиялық атмосфералық үлгі қыста жауын-шашынды көбейту арқылы метан шығарындыларына ықпал етеді. Шығыста жазғы аптап ыстық пен орман өрттері тоңның еруі мен микробтық белсенділікті жеделдетеді. Екі тетік те эмиссияның күрт өсуіне үлес қосады, ал шығыстағы құрғақшылық жағдайлары өрттен болатын шығарындыларды күшейтеді.
Тексеру әдістері
Белгісіздікті азайту үшін ғалымдар спутниктік деректерді жаһандық жерүсті станциялары желісінен алынған ақпаратпен, соның ішінде Сібірдегі биік мачталармен біріктірді. Бұл инверсия әдісі бағалау қателігін шамамен 10%-ға дейін төмендетті. Бірнеше деректер жиынтығы мен атмосфералық циркуляция модельдері бойынша тәуелсіз тексеру 2021 жылы алғаш анықталған өсу трендін растады. Зерттеудің жетекші авторы доктор Чжу Сыхун метан ағындарының инверсия жүйесін жасады, бұл зерттеу үшін маңызды.
Бұдан әрі
Зерттеу нәтижелері қараша айындағы БҰҰ климаттық конференциясында ұсынылып, қатысушылар метанды қысқарту бойынша неғұрлым қатаң міндеттемелерді қарастыруы мүмкін. Ғалымдар ескертеді: шұғыл шаралар қабылданбаса, тоңның еруінен болатын кері байланыс климаттық болжамдардағы басты белгісіздікке айналуы ықтимал.
1 дереккөз
Science зерттеуі: Сібірде метан шығарындыларының өсуі 2050 жылға қарай жаһандық мақсаттардың 20%-ын жоюы мүмкін
