БҰҰ: азық-түлік қалдықтары климатқа авиациядан көбірек зиян келтіреді

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
БҰҰ-ның Қоршаған орта жөніндегі бағдарламасы азық-түлік қалдықтарына әлемдік парниктік газдар шығарындыларының 8–10 пайызы тиесілі екенін хабарлайды — бұл авиациядан бес есе дерлік көп. Үй шаруашылықтары тасталатын тағамның 60 пайызын құрайды, ал әлемде күн сайын шамамен бір миллиард порция тамақ желінбей қалады. ЮНЕП-тің Food Waste Breakthrough бастамасы 2030 жылға қарай қалдықтарды екі есе азайтып, метан шығарындыларын 7 пайызға төмендетуді көздейді.
Негізгі фактілер
- Азық-түлік қалдықтарына әлемдік парниктік газдар шығарындыларының 8–10 пайызы тиесілі, деп мәлімдеді ЮНЕП өкілі Майкл Мурата.
- Үй шаруашылықтары тасталатын тағамның 60 пайызын құрайды, ал әлемде күн сайын шамамен бір миллиард порция тамақ желінбей қалады.
- ЮНЕП-тің Food Waste Breakthrough бастамасы 2030 жылға қарай азық-түлік қалдықтарын екі есе азайтып, метан шығарындыларын 7 пайызға төмендетуді көздейді.
- 60-тан астам ел Жаһандық метан міндеттемесі аясында 2030 жылға қарай қалдықтар секторындағы метан шығарындыларын 2020 жылғы деңгеймен салыстырғанда 30–35 пайызға қысқартуға міндеттенді.
Шығарындыларды салыстыру
Азық-түлік қалдықтарына, бағалау бойынша, әлемдік парниктік газдар шығарындыларының 8–10 пайызы тиесілі, деп атап өтті ЮНЕП өкілі Майкл Мурата. Бұл бүкіл авиация саласының көрсеткіштерінен бес есе дерлік жоғары. Оттегісіз полигондарда көмілген органикалық қалдықтар микроорганизмдермен әрекеттесіп, планетаны жылытатын парниктік газдардың бірі — метан түзеді.
Үй шаруашылықтарының жүктемесі
Әлемде күн сайын шамамен бір миллиард порция тамақ артық өндіріс, бүліну немесе рационды сауатсыз жоспарлау салдарынан желінбей қалады, деп хабарлайды БҰҰ. Үй шаруашылықтары тасталатын өнімдердің 60 пайызын құрайды, бұл азық-түлік қалдықтарының ең ірі көзі болып табылады. Қалдықтарды басқа қоқыстан дұрыс бөліп, ауа қатынасы жағдайында компосттағанда көмірқышқыл газы бөлінеді, ол қысқа мерзімді перспективада климатқа метанға қарағанда әлдеқайда қауіпсіз.
Қысқарту жөніндегі міндеттемелер
ЮНЕП-тің Food Waste Breakthrough бастамасы 2030 жылға қарай қалдықтар көлемін екі есе азайтып, метан шығарындыларын 7 пайызға төмендетуге бағытталған. Бұл тұжырымдаманы бірнеше мемлекет қолдап үлгерді, деп хабарлайды БҰҰ. Жаһандық метан келісімі аясында 60-тан астам ел 2030 жылға қарай қалдықтар секторындағы осы газдың шығарындыларын 2020 жылғы деңгеймен салыстырғанда 30–35 пайызға қысқартуға міндеттенді. Олар сондай-ақ қалдықтардың пайда болуын болдырмай және органикалық қоқысты компостқа немесе биогазға қайта өңдей отырып, мәселенің түпкі себептерімен күресуге уәде берді.