Стамбул прокуратурасы MASAK тыңшылық ісі бойынша төрт күдіктіні қамауға алуды талап етті

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Стамбул прокуратурасы Түркияның қаржылық барлау жүйесіне рұқсатсыз кіру тергеуі аясында FETÖ-мен байланысты төрт күдіктіні қамауға алуды талап етті. Тергеу 2012–2018 жылдары топпен байланысты компаниялар MASAK-тың маңызды цифрлық инфрақұрылымын әзірлеп, қызмет көрсеткенін анықтады. Алты күдікті ұсталып, шетелдегі 16 адамға қамауға алу ордері берілді.
Негізгі фактілер
- Стамбул прокуратурасы Эда Айдоган, Гүнер Эке, Инөнү Акгүн Алп және Зехра Йылмазды қамауға алуды талап етті, ал Зеки Өзжан мен Мехмет Языжы сот бақылауына жіберілді.
- Тергеу EMİS бағдарламалық жасақтамасын 2012 жылдан бері AGMLAB A.Ş. әзірлегенін және AGMLAB, MRD A.Ş. мен жабылған Barış Ata A.Ş. арасында серіктестік және басқарушылық байланыстар болғанын анықтады.
- Техникалық сараптама PEP тізімі жүйесі өшірілгеннен кейін президент Режеп Тайып Ердоғанға, оның туыстарына және кейбір министрлерге қатысты сұраулар орындалғанын көрсетті.
- Әділет министрі Акын Гүрлек 22 күдіктіге қатысты құқықтық әрекет басталғанын, 5 адам ұсталғанын және шетелдегі 16 күдіктіге қамауға алу ордері берілгенін мәлімдеді.
- AGMLAB A.Ş. мен MRD A.Ş. сот шешімімен қамауға алынып, Жинақ салымдарын сақтандыру қоры сенімгерлік басқарушы болып тағайындалды.
Күдіктілерді жіберу
Тергеу аясында ұсталған алты адам полиция рәсімдерін аяқтап, медициналық тексеруден кейін Стамбулдағы Чаглаян сот ғимаратына жеткізілді. Прокурорлар Эда Айдоган, Гүнер Эке, Инөнү Акгүн Алп және Зехра Йылмазды қамауға алу туралы сұраумен бейбіт қылмыстық сотқа жіберді. Зеки Өзжан мен Мехмет Языжы сот бақылауы туралы сұраумен жіберілді. 2012–2018 жылдары қызмет атқарған MASAK-тың бұрынғы төрағалары Мүрсель Али Каплан, Ибрахим Хаккы Полат және Осман Дерели күн ішінде жауап беруі керек еді.
Тергеу нәтижелері
Тергеу MASAK пайдаланатын Интеграцияланған қаржылық барлау жүйесіндегі (EMİS) рұқсатсыз операцияларға және жүйелік жазбалардың қауіпсіздігіне қатысты болды. Қорытындылар 2012–2018 жылдары FETÖ-нің жасырын құрылымымен байланысты тұлғалар мен компаниялар MASAK-тың маңызды цифрлық инфрақұрылымын әзірлеу мен қызмет көрсетуге ықпал еткенін көрсетеді. EMİS бағдарламалық жасақтамасын 2012 жылдан бері AGMLAB A.Ş. әзірледі және компания № 667 заң күші бар жарлыққа сәйкес жабылған MRD A.Ş. мен Barış Ata A.Ş.-пен серіктестік және басқарушылық қатынастарда болды. Осы компаниялардың кейбір серіктестері FETÖ-нің әскери, ақпараттық, қорғаныс және жандармерия жасырын құрылымдарында жауапты қызметтер атқарды. Бұл тұлғалардың едәуір бөлігі 15 шілдедегі төңкеріс әрекетіне дейін немесе кейін Түркиядан кеткен.
PEP тізімі бойынша сұраулар
EMİS техникалық сараптамасы саяси маңызды тұлғалар (PEP) тізімі жүйесі өшірілгеннен кейін президент Режеп Тайып Ердоғанға, оның туыстарына және кейбір министрлерге қатысты сұраулар орындалғанын көрсетті. Қорытындылар кейбір жүйелік жазбалар мен деректер өрістеріне кейіннен араласу мүмкіндігін көрсетеді. Әділет министрі Акын Гүрлек EMİS-тегі рұқсатсыз операциялар мен жүйелік жазбалардың қауіпсіздігі туралы маңызды қорытындылар алынғанын мәлімдеді. Гүрлек оқиға кезінде MASAK төрағасының орынбасары қызметін атқарған адамды қоса алғанда, 22 күдіктіге қатысты құқықтық әрекет басталғанын жариялады.