Шетелдік цифрлық компаниялар 2022 жылдан бері Қазақстанға $390 млн ҚҚС төледі
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Шетелдік цифрлық компаниялар 2022 жылдан бері «Google салығы» деп аталатын тетік аясында Қазақстанға 178,8 млрд теңге ($390,2 млн) қосылған құн салығын төледі. Жылдық түсімдер үш жылда бес еседен астам өсіп, 2025 жылы 57,6 млрд теңгеге ($125,7 млн) жетті. Ең ірі салық төлеушілер — Temu операторы, Apple және Valve Corporation.
Негізгі фактілер
- Шетелдік цифрлық компаниялар 2022 жылдан 2026 жылдың 1 тамызына дейін Қазақстанға 178,8 млрд теңге ($390,2 млн) ҚҚС төледі.
- Жылдық ҚҚС түсімдері 2022 жылғы 10,4 млрд теңгеден ($22,7 млн) 2025 жылы 57,6 млрд теңгеге ($125,7 млн) дейін өсті.
- 2026 жылдың 1 тамызындағы жағдай бойынша Google салығы режимінде салық төлеуші ретінде 133 шетелдік компания тіркелген.
- 2025 жылы Сингапурда тіркелген, Temu маркетплейсімен байланысты Elementary Innovation Pte. Ltd. компаниясы 13,3 млрд теңге ($29 млн) ҚҚС төледі — бұл ең ірі біржолғы төлем.
- Қазақстандағы бөлшек электрондық коммерция 2025 жылы шамамен 3,8 трлн теңгеге ($8 млрд) жетті, онлайн сатылымдардың 86%-ы маркетплейстерге тиесілі.
Салық түсімдерінің өсуі
Қазақстан 2022 жылы шетелдік интернет-компаниялар үшін Google салығы деп аталатын ҚҚС ережелерін енгізді. Тетік Қазақстандағы тұтынушыларға цифрлық қызмет көрсететін немесе тауарларды тікелей онлайн сататын халықаралық компаниялардан тіркелуді және ҚҚС төлеуді талап етеді. Жылдық түсімдер 2022 жылғы 10,4 млрд теңгеден ($22,7 млн) 2023 жылы 24,3 млрд теңгеге ($53 млн) және 2024 жылы 35 млрд теңгеге ($76,4 млн) дейін өсті. 2025 жылы көрсеткіш 57,6 млрд теңгеге ($125,7 млн) жетті, бұл 2022 жылы жиналған сомадан бес еседен астам. 2026 жылдың алғашқы жеті айында шетелдік компаниялар 51,5 млрд теңге ($112,4 млн) төледі, бұл 2025 жылғы барлық соманың шамамен 90%-ын құрайды.
Ірі салық төлеушілер
Ірі салық төлеушілер тетік қамтитын қызмет ауқымын көрсетеді: физикалық тауарлар, ойындар, ойын-сауық, бағдарламалық қамтамасыз ету, байланыс және онлайн білім беру. 2025 жылы Сингапурда тіркелген, Temu маркетплейсімен байланысты Elementary Innovation Pte. Ltd. компаниясы 13,3 млрд теңге ($29 млн) ҚҚС төледі. Apple 11,2 млрд теңге ($24,4 млн), ал Steam ойын платформасын әзірлеуші Valve Corporation 10,3 млрд теңге ($22,5 млн) төледі. Google 7,3 млрд теңге ($15,9 млн), ал iHerb 4,9 млрд теңге ($10,7 млн) қосты. Netflix 353,9 млн теңге ($772 333), Spotify 293,1 млн теңге ($639 646), Zoom 183,2 млн теңге ($399 806), Coursera 33,2 млн теңге ($72 454) төледі.
Электрондық коммерция нарығының контексі
Қазақстанның электрондық коммерция секторы кеңеюін жалғастыруда: бөлшек электрондық коммерция 2025 жылы шамамен 3,8 трлн теңгеге ($8 млрд) жетті. Ұлттық статистика бюросының деректері бойынша онлайн бөлшек сатылымдардың 86%-ы маркетплейстерге тиесілі. Google салығы тетігі цифрлық қызметтерді де, онлайн платформалар арқылы сатылатын тауарларды да қамтиды, бірақ жалпы цифрлық тұтынуды немесе трансшекаралық электрондық коммерцияны тікелей өлшемейді.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы