Зерттеу: Түркияның 120 ауданында аптап ыстық пен кедейлік қатар кездеседі
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Climatic Change журналында жарияланған зерттеу Түркияның 973 ауданының 120-сында аптап ыстық пен кедейліктің қатар кездесетінін көрсетті. Ең үлкен қиылысу елдің оңтүстік-шығысында байқалады, бірақ қауіп Малатья, Элязыг және Тунджелиді қоса алғанда ішкі аймақтарға да таралады. Зерттеу бірдей температураның адам өміріне табысқа, тұрғын үйге және салқындату мүмкіндігіне байланысты әртүрлі әсер ететінін көрсетеді.
Негізгі фактілер
- Зерттеу Түркияның 973 ауданы бойынша 1980 жылдан 2024 жылға дейінгі 44 жылдық деректерді қамтыды.
- 120 ауданда, яғни шамамен әрбір сегізінші ауданда, жоғары жылу қаупі кедейлікпен қиылысады.
- Ең үлкен кластер Оңтүстік-Шығыс Анадолыда орналасқан, оған Шанлыурфа, Мардин, Батман және Диярбакыр, Сиирт пен Шырнактың бөліктері кіреді.
- Зерттеу сонымен қатар Ішкі Эгей аймағының кейбір бөліктерінде және Малатья, Элязыг және Тунджелидің ойпатты аңғарларында қауіпті анықтады.
- COP31 Антальяда 9–20 қарашада өтеді.
Ыстық пен кедейліктің қиылысуы
Зерттеушілер 1980 жылдан 2024 жылға дейінгі 44 жылдық деректерді пайдалана отырып, Түркияның 973 ауданы үшін экстремалды ыстық жағдайларын есептеді. Олар бұл жылу жағдайларын үй шаруашылықтарының кіріс құрылымымен салыстырды. Нәтиже 120 ауданда, шамамен әрбір сегізінші ауданда, жоғары жылу қаупі мен кедейліктің қиылысатынын көрсетеді. Ең үлкен кластер Оңтүстік-Шығыс Анадолыда орналасқан, оған Шанлыурфа, Мардин, Батман және Диярбакыр, Сиирт пен Шырнактың бөліктері кіреді. Чукурова да қауіпті аймақтар қатарына кіреді.
Күтпеген ішкі қауіп аймақтары
Зерттеудің күтпеген қорытындысы — Ішкі Эгей аймағының кейбір бөліктері мен Малатья, Элязыг және Тунджелидің ойпатты аңғарлары да қауіп картасына енеді. Ыстықтың орталығы оңтүстік-шығыста болғанымен, экономикалық осалдық қауіпті Түркияның ішкі аймақтарына ауыстырады. Доцент Доган Догу Явашлы, Кыршехир Ахи Эвран университетінің география факультетінің оқытушысы және ГАЖ маманы, зерттеуді басқарды. Зерттеу Climatic Change журналында жарияланды.
Бірдей температураның әртүрлі әсері
Явашлы мәселені Анталья мен Харран мысалында түсіндіреді. Антальяда термометр 42 градусты көрсеткенде, адамдардың едәуір бөлігі кондиционері бар үйге, жұмыс орнына немесе басқа жабық бөлмеге ауыса алады. Харран жазығында дәл осындай температура байқалғанда, халықтың едәуір бөлігінің кондиционерге қол жеткізу мүмкіндігі болмауы мүмкін. Табыс, тұрғын үйдің жылу оқшаулауы, кондиционерге қол жеткізу, жұмыс түрі, жұмыс уақытын өзгерту мүмкіндігі және медициналық қызметтерге қол жеткізу ыстықтың адам өміріндегі мәнін өзгертеді. Зерттеу сонымен қатар «тропикалық түндердің» маңыздылығын фактор ретінде атап көрсетеді.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы