Қазақстан 2030 жылға дейін 42 су қоймасын салып, 14,5 мың км каналды жаңғыртады
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстан 2030 жылға дейін 42 жаңа су қоймасын салуды, 37 жұмыс істеп тұрған нысанды қайта құруды және 14,5 мың шақырым суару каналын жаңғыртуды жоспарлап отыр. Үкімет бес су қоймасының жаңғыртылғанын, ал 4,6 мың шақырымнан астам каналда жұмыстар жүргізіліп жатқанын хабарлады. Бағдарлама Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың су шаруашылығын цифрландыру жөніндегі тапсырмасы бойынша іске асырылуда.
Негізгі фактілер
- Қазақстан 2030 жылға дейін 42 жаңа су қоймасын салып, 37 жұмыс істеп тұрған нысанды қайта құруды жоспарлап отыр.
- Үкімет 2030 жылға дейін 14,5 мың шақырым суару каналын жаңғыртуды көздеп отыр, оның 962 шақырымын 2026 жылы іске қосу жоспарланған.
- 2024–2025 жылдары Ақтөбе, Түркістан, Батыс Қазақстан, Абай облыстары мен Жетісу облысында бес су қоймасы жаңғыртылды.
- Қазіргі уақытта 4,6 мың шақырымнан астам каналда жұмыстар жүргізілуде, ал 2024–2025 жылдары 1,4 мың шақырымнан астамы қайта құрылды.
- Су саласының негізгі капиталына 2024–2025 жылдары салынған инвестиция 677 млрд теңгені құрады, бұл алдыңғы екі жылмен салыстырғанда 79%-ға артық, деп хабарлады министр міндетін атқарушы Нұржан Нұржігітов.
Су қоймаларының құрылысы
Мемлекеттік бағдарлама 42 жаңа су қоймасын салуды және 37 жұмыс істеп тұрған нысанды қайта құруды көздейді. 2024–2025 жылдары Ақтөбе, Түркістан, Батыс Қазақстан, Абай облыстары мен Жетісу облысында бес нысан жаңғыртылды. Түркістан облысында «Қарақуыс» және «Бәйдібек ата» су қоймаларының құрылысы жалғасуда, оларды 2026 жылы іске қосу жоспарланған. Бұл нысандар бірге қосымша шамамен 69 млн текше метр су жинақтауға мүмкіндік береді. Жамбыл облысындағы «Ақмола», Қызылорда облысындағы «Қараөзек» және Батыс Қазақстан облысындағы «Үлкен Өзен» су қоймаларының жобалары дайындалуда; жобалық дайындықты қаржыландыру Ислам даму банкі займының бірінші траншы есебінен қарастырылған.
Каналдарды жаңғырту
2030 жылға дейін мемлекет 14,5 мың шақырым суару каналын жаңғыртуды көздеп отыр. 2024–2025 жылдары 1,4 мың шақырымнан астамы қайта құрылды, қазіргі уақытта жұмыстар 4,6 мың шақырымнан астам аумақты қамтиды. 2026 жылы тағы 962 шақырымды іске қосу жоспарлануда, бұл шамамен 200 мың гектар суармалы жердің сумен қамтамасыз етілуін жақсартады. Ирригациялық желіні механикалық тазарту көлемі 2023 жылғы 678 шақырымнан 2024 жылы 1,1 мың шақырымнан астамға және 2025 жылы 1,8 мың шақырымнан астамға дейін өсті. Жеке жоба — Орталық Қазақстан мен Астананың сумен қамтамасыз етілуі үшін стратегиялық маңызы бар Қаныш Сәтбаев атындағы каналды қайта құру; Дінмұхамед Қонаев атындағы Үлкен Алматы каналын 33,3 мың гектарды суару үшін үш кезеңде қайта құру жоспарлануда.
Цифрландыру және инвестициялар
Су, су қоймалары, каналдар, жерасты көздері және су пайдаланушылар туралы барлық негізгі деректер бірыңғай ақпараттық жүйеде жинақталады, оған 23 мың су нысаны туралы деректер енгізілген. Заманауи суару жүйелері 870 млн текше метрден астам суды үнемдеді, ал 2030 жылға дейін оларды 1,3 млн гектарда пайдалану жоспарлануда, бұл 2 млрд текше метрге жуық суды үнемдеуге мүмкіндік береді. Су ресурстары және ирригация министрінің міндетін атқарушы Нұржан Нұржігітов 2024–2025 жылдары су саласының негізгі капиталына салынған инвестиция көлемі 677 млрд теңгені құрағанын, бұл алдыңғы екі жылмен салыстырғанда 79%-ға артық екенін хабарлады. Сырдариядағы су қоймаларының келісілген жұмысы суы аз кезеңдерде де Солтүстік Аралға су ағынын сақтауға мүмкіндік береді; қазіргі уақытта ондағы су көлемі шамамен 23,5 текше шақырымды құрайды.
3 дереккөз
Уақыт · артта қалуы