Замбиядағы шахта қалдықтарының төгілуі балық пен шөптерді ауыр металдармен ластады

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
2025 жылғы 18 ақпанда Чамбишиде Sino-Metals Leach Zambia қалдық қоймасының бөгеті құлап, шамамен 50 миллион литр қышқыл қалдық Кафуэ өзен жүйесіне ағып кетті. Коппербелт университетінің тәуелсіз зерттеушілері балық пен шөптерде ауыр металдардың жиналғанын анықтады, бұл ластаушы заттардың азық тізбегіне енгенін көрсетеді. Наурызда үкімет қалпына келтіру бағдарламасын іске қосты, дегенмен экологиялық ұйымдар топырақ пен күнкөріс көздеріне ұзақ мерзімді салдарлар жойылмағанын айтады.
Негізгі фактілер
- 2025 жылғы 18 ақпанда Чамбишиде Sino-Metals Leach Zambia қалдық қоймасының бөгеті құлап, шамамен 50 миллион литр қышқыл қалдық Кафуэ өзен жүйесіне ағып кетті.
- Коппербелт университетінің зерттеушілері зардап шеккен нүктелерде мыс, темір, мырыш, қорғасын және мышьяк деңгейлері экологиялық шектен асқанын анықтады.
- Ауыр металдар балық пен мал жейтін шөптерде жиналып, ластаушы заттардың азық тізбегі бойынша таралғанын көрсетеді.
- Төгілуден кейін шамамен 700 000 тұрғыны бар Китве қаласында су беру уақытша тоқтатылды.
- Наурызда Замбия ластанған аумақтарды тазарту және өзендерді қалпына келтіру үшін ресми қалпына келтіру бағдарламасын іске қосты.
Төгілу
2025 жылғы 18 ақпанда Коппербелт провинциясының Чамбиши қаласында Sino-Metals Leach Zambia қалдық қоймасының бөгеті құлады. Апат ауыр металдары бар қышқыл қалдықтардың Чамбиши бұлағына, одан кейін Мвамбаши өзені мен Кафуэ өзен жүйесіне ағуына әкелді. Замбия үкіметі кейінірек шамамен 50 000 текше метр, яғни 50 миллион литр қышқыл қалдық айналадағы су көздеріне ағып кеткенін мәлімдеді. Ұзындығы шамамен 1 576 шақырым болатын Кафуэ өзені Замбияның миллиондаған тұрғыны үшін ауыз су, ауыл шаруашылығы, мал шаруашылығы және балық аулау үшін маңызды су көздерінің бірі болып табылады.
Ластану нәтижелері
Коппербелт университеті ғалымдарының тәуелсіз зерттеуі зардап шеккен жерлерден су, шөгінді, балық және шөп үлгілерін зерттеді. Нәтижелер кейбір нүктелерде мыс, темір, мырыш, қорғасын және мышьяк деңгейлері экологиялық шектен асқанын көрсетті. Ауыр металдар балық пен мал азығы ретінде пайдаланылатын шөптерде жиналып, ластаушы заттардың азық тізбегі бойынша таралғанын көрсетеді. Зерттеушілер топырақ пен тірі ағзалардағы ауыр металдарды ұзақ мерзімді бақылау қажет екенін және су сапасының қалыпқа келуі өздігінен жеткіліксіз екенін айтты.
Реакция және қалпына келтіру
Наурызда Замбия ластанған аумақтарды тазарту және өзендерді қалпына келтіру үшін ресми қалпына келтіру бағдарламасын іске қосты. Билік су сапасы стандарттарға қайта оралғанын мәлімдеді, дегенмен экологиялық ұйымдар топыраққа, ауыл шаруашылығы жерлеріне және күнкөріс көздеріне ұзақ мерзімді салдарлар әлі жойылмағанын айтады. Оқиғадан кейін шамамен 700 000 тұрғыны бар Китве қаласында су беру уақытша тоқтатылды.