Ұлы державалардың бәсекелестігі Тынық мұхиты аралдары форумын Қытайдың зымыран сынағынан кейін екіге бөлді

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Тынық мұхиты аралдары форумы лидерлерінің 55-кездесуі 31 тамызда Палауда B.E.L.A.U. ұранымен ашылды, бірақ кемінде бес лидер қатыспады. Қытайдың 6 шілдеде су астынан ұшырылатын баллистикалық зымыран сынағы, оның траекториясы үш Тынық мұхиты мемлекетінің айрықша экономикалық аймақтары арқылы өтті, алауыздықты тереңдете түсті. Форумның консенсус моделі енді сыртқы державалардың аймақтық теңгерімді өзгертетін тетігі ретінде қарастырылуда.
Негізгі фактілер
- Тынық мұхиты аралдары форумы лидерлерінің Палаудағы 55-кездесуіне кемінде бес лидер, соның ішінде Фиджи, Соломон аралдары, Кирибати, Самоа және Вануату премьер-министрлері қатыспады.
- Қытай 6 шілдеде су астынан ұшырылатын баллистикалық зымыран сынағын өткізді, оның траекториясы Микронезия Федеративтік Штаттары, Наоэро және Кирибатидің айрықша экономикалық аймақтары арқылы өтіп, Тувалу теңіз шекарасына жақын жерге құлады.
- Соломон аралдарының премьер-министрі Мэтью Уэйл Хониарада өзіне қарсы сенімсіздік вотумы берілгендіктен, келгеннен кейін бірнеше сағаттан соң саммиттен кетіп қалды.
- Кирибати саммитке кабинет министрінің орнына сыртқы саясат қызметінің директоры және Қытайдағы бұрынғы елшісі Дэвид Теабоны жіберді.
- Папуа — Жаңа Гвинеяның премьер-министрі Джеймс Марапе зымыран сынағына қатысты Тынық мұхиты елдері «тарихтың қайталануын қаламайды» деп мәлімдеді.
Қатыспаулар және делегация деңгейі
Кирибати, Самоа және Вануату лидерлері орынбасарларын жіберді, ал Фиджи премьер-министрі Ситивени Рабука ішкі істерді шешу үшін үйінде қалды. Соломон аралдарының премьер-министрі Мэтью Уэйл Палауға келді, бірақ Хониарада өзіне қарсы сенімсіздік вотумы берілгеннен кейін бірнеше сағаттан соң саммиттен кетті. Уэйл премьер-министр қызметін небәрі үш ай атқарды және Форумдағы төрағалықты Палау президенті Сурангел Уиппс-кішіге тапсыруы керек еді. Кирибати президенті Танети Маамау кабинет министрінің орнына сыртқы саясат қызметінің директоры және Қытайдағы бұрынғы елшісі Дэвид Теабоны жіберді. Шешімдер мемлекет басшылары деңгейінде консенсусты талап ететін ұйымда коммюнике мәтінін толық өкілеттікпен келісе алмайтын төменгі дәрежелі делегатты жіберу өзі саяси мәлімдеме болып табылады.
Зымыран сынағы және аймақтың реакциясы
6 шілдеде Қытай Тынық мұхитында су астынан ұшырылатын баллистикалық зымыран сынағын өткізіп, Тайвань деректері бойынша Оңтүстік Қытай теңізінен JL-2 зымыранын ұшырды. Оқу-жаттығу оқтұмсығы бар зымыран Микронезия Федеративтік Штаттары, Наоэро және Кирибатидің айрықша экономикалық аймақтары арқылы өтіп, Тувалу теңіз шекарасына жақын жерге құлады. Пекин зардап шеккен Тынық мұхиты мемлекеттерін бірнеше сағат бұрын ғана хабардар етті. Папуа — Жаңа Гвинеяның премьер-министрі Джеймс Марапе аймақтағы ядролық сынақтардың жарақаттық тарихын еске салып, Тынық мұхиты елдері «тарихтың қайталануын қаламайды» деп мәлімдеді. Австралия премьер-министрі Энтони Альбанезе сынақты «арандатушылық» және «тұрақсыздандырушы» деп атады.