Эвересттің өлім аймағы: биіктік, суық және оттегі тапшылығы альпинистерді қалай өлтіреді

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Эвересттің 8000 метрден жоғары бөлігінде альпинистер өлім аймағына кіреді, онда оттегі теңіз деңгейімен салыстырғанда үш есе аз және ағза істен шыға бастайды. Істен шыққан оттегі баллоны Пурнима Шрестханың шыңда дүрбелеңге түсуіне себеп болды, ал 1920-жылдардан бергі есеп бойынша тауда 300-ден астам адам қаза тапты. Мамырда аяқталған соңғы маусымда тағы кемінде бес адам қаза тапты.
Негізгі фактілер
- 1920-жылдардан бергі есеп бойынша Эверестке шығу әрекеті кезінде 300-ден астам адам қаза тапты.
- Мамырда аяқталған соңғы маусымда кемінде бес альпинист қаза тапты.
- Өлім аймағында альпинистер теңіз деңгейіндегі оттегінің шамамен үштен бірін жұтады.
- Қосымша оттегімен қамтамасыз етілген сау альпинист өлім аймағында ағза толық істен шыққанға дейін 16-дан 20 сағатқа дейін аман қалуы мүмкін.
- Эвересттің өлім аймағында температура -40°C-қа дейін төмендеуі мүмкін.
Өлім аймағы
Өлім аймағы — Эвересттің 8000 метрден жоғары бөлігі, онда адам ағзасы өте шектеулі жұмыс істейді және қосымша оттегіге мұқтаж болады. Альпинистерге шұғыл медициналық көмек көрсету жөніндегі маман доктор Нима Намгьял Шерпа қосымша оттегісіз шамамен 30 минуттан кейін адамдарда ауыр тау ауруының белгілері басталып, өлімге әкелуі мүмкін екенін айтады. Бұл биіктікте альпинистер теңіз деңгейіндегі оттегінің шамамен үштен бірін жұтады. Сарапшылардың айтуынша, қосымша оттегімен қамтамасыз етілген сау альпинист ағза толық істен шыққанға дейін 16-дан 20 сағатқа дейін аман қалуы мүмкін.
Суық және үсік шалу
Эвересттің өлім аймағында температура -40°C-қа дейін төмендеуі мүмкін, ал қатты жел жағдайды одан әрі қиындатады. Суықтан туындайтын ең көп таралған жағдайлардың бірі — үсік шалу. Доктор Нима дене температурасы төмендеген кезде қорғаныс механизмі іске қосылып, қан қол мен аяқтан ішкі ағзаларға қарай ағып кететінін түсіндіреді. Оттегі тапшылығынан дене жасушалары өле бастайды. Алғашқы көмек көрсету бойынша оқытудан туристерді ертіп жүретін және олардың жабдықтарын тауға көтеріп жүретін жоғары білікті жергілікті альпинистер де өтеді.
Аман қалу оқиғалары
Пурнима Шрестха соңғы кезеңдегі 13 сағаттық қиын көтерілуден кейін Эверест шыңына жетті, бірақ соңғы оттегі баллоны істен шығып, бос болып қалғанда оның жетістігі дүрбелеңге ұласты. Ол BBC World Service-ке тіпті бір секундқа да қалу қауіпсіз емес деп ойлағанын айтты. Маусым айының басында непалдық гид шамамен 7500 метр биіктікте жоғалып, алты күннен кейін тірі табылды. Дава Шерпа қалтасынан табылған мұзды шайнап, бірнеше шоколад жеп аман қалғанын айтты. Ол BBC Nepali-ге аман қаламын деп күтпегенін және дәл осылай өлемін деп ойлағанын айтты.