NASA зерттеуі Жердің мұз дәуірлерін жұлдызаралық бұлттардың өтуімен байланыстырады
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
NASA-ның SHIELD орталығының зерттеуі Күн жүйесі соңғы 14 миллион жыл ішінде кемінде үш рет тығыз жұлдызаралық бұлттардан өтіп, гелиосфераны қысып, Жерді жұлдызаралық заттардың әсеріне ұшыратқанын көрсетті. Нәтижелер терең су керндерінен, антарктикалық қардан және ай үлгілерінен алынған геологиялық деректермен сәйкес келеді. Зерттеу бұл кездесулер мұз дәуірлерін қоса алғанда, ежелгі климаттық өзгерістерді тудыруы мүмкін деп болжайды.
Негізгі фактілер
- Гелиосфера қалыпты жағдайда Күннен шамамен 11 миллиард км қашықтыққа, сыртқы планеталар орбиталарынан әлдеқайда алысқа созылады.
- Модельденген өтулердің бірінде гелиосфера 0,22 астрономиялық бірлікке дейін қысылды, бұл Жер орбитасынан кіші.
- Кездесулер шамамен 2–3, 6–7 және 13–14 миллион жыл бұрын болған.
- Жұлдызаралық шаң элементтері сол кезеңдердің терең су шөгінді керндерінде, антарктикалық қарда және ай үлгілерінде табылды.
Гелиосфераның қысылуы
Гелиосфера — күн желі тудыратын, планеталарды жұлдызаралық сәулеленуден қорғайтын қорғаныш көпіршігі. Оның сыртқы шекарасы әдетте Күннен шамамен 11 миллиард км қашықтықта, сыртқы планеталар орбиталарының артында орналасқан. Күн жүйесі тығыз суық сутегі газы бұлттарынан өткенде, сыртқы қысым гелиосфераны ішке қарай қысуы мүмкін. Модельдеу осындай өтулердің бірінде гелиосфера 0,22 астрономиялық бірлікке дейін кішірейгенін көрсетті, бұл Жер орбитасының радиусынан аз. Мұндай қысылу Жердің тығыз жұлдызаралық ортамен тікелей байланысына әкелер еді.
Геологиялық дәлелдер
Зерттеушілер терең су шөгінді керндерінде, антарктикалық қарда және ай үлгілерінде жұлдызаралық шаңға тән элементтерді тапты. Бұл олжалар модельденген кездесулер кезеңдеріне сәйкес келеді: 2–3, 6–7 және 13–14 миллион жыл бұрын. Зерттеу галактиканың суық аймақтарынан өту ежелгі климаттық өзгерістерге, соның ішінде ықтимал мұз дәуірлеріне әсер етуі мүмкін деп болжайды.
1 дереккөз
NASA зерттеуі Жердің мұз дәуірлерін жұлдызаралық бұлттардың өтуімен байланыстырады
