mimile
Басты бетке

Қазақстан екі палаталы парламентті 145 депутаттан тұратын Құрылтайға ауыстырды

ЖИ-дайджест

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.

Қазақстан екі палаталы парламентті 145 депутаттан тұратын Құрылтайға ауыстырды

Қазақстанның екі палаталы парламенті — Сенат пен Мәжіліс — 2026 жылғы 1 шілдеде жұмысын тоқтатып, орнын бір палаталы «Құрылтай» органына берді. Ауысу конституциялық референдум қорытындысы бойынша жүзеге асырылып, заң қабылдау процесін жеделдетуге және ашық етуге бағытталған. Құрылтайға алғашқы сайлауда жеті партиядан 546 үміткер 145 орынға таласады.

Негізгі фактілер

  • Қазақстан Сенаты мен Мәжілісі 2026 жылғы 1 шілдеде жұмысын тоқтатты, олардың орнын бір палаталы Құрылтай алды.
  • Құрылтай бес жылға сайланатын 145 депутаттан тұрады; президенттік квоталар мен Қазақстан халқы ассамблеясының квотасы жойылды.
  • Құрылтайдың алғашқы шақырылымындағы 145 орынға жеті тіркелген саяси партиядан 546 үміткер таласады.
  • Құрылтай төрағасы жасырын дауыс беру арқылы сайланады, оның үш орынбасарынан аспайтын және сегіз тұрақты комитеттен аспайтын болады.
  • Күн тәртібінде 50-ге жуық заң жобасы бар, оның ішінде өзін-өзі жұмыспен қамту, цифрлық платформалар, жолаушылар тасымалы және мүмкіндігі шектеулі балаларды қолдау туралы құжаттар бар.

Бір палаталы жүйеге көшу

Сенат пен Мәжілістен тұратын Қазақстанның екі палаталы парламенті 2026 жылғы 1 шілдеде ресми түрде жұмысын тоқтатты. Жаңа бір палаталы орган «Құрылтай» атауын алды, ауысу республикалық конституциялық референдум қорытындысы бойынша жүзеге асырылуда. Реформаның жарияланған мақсаты — заң қабылдау процесін жылдамырақ, ашық әрі айқын ету. Мәжіліс пен Сенат ғимараттарынан бұрынғы маңдайшалар алынып, «Құрылтай» атауы орнатылды, парламенттің Telegram-арнасы мен әлеуметтік желілердегі парақшалары қайта аталды.

Құрылтайға алғашқы сайлау

Құрылтайдың алғашқы шақырылымын қалыптастыру мәресіне жақындады: 145 депутаттық мандатқа жеті тіркелген саяси партиядан 546 үміткер таласады. Сайлау толығымен пропорционалды жүйе бойынша өтеді, орта есеппен бір орынға төрт адамнан келеді. Саясаттанушылардың бағалауынша, тек партиялық тізімдер бойынша құрылатын парламентке көшу партиялардың сайлаушылар алдындағы жауапкершілігін арттырып, әлеуметтік сұраныстарға жауап беруді жеделдетеді.

Заңнамалық күн тәртібі

Күн тәртібінде 50-ге жуық заң жобасы бар, оның ішінде өзін-өзі жұмыспен қамтуды, цифрлық платформаларды және жолаушылар тасымалын реттеудегі құқықтық олқылықтарды жою туралы құжаттар бар. Мәжіліс сайтының деректері бойынша, таратылғанға дейін төменгі палатада 49 заң жобасы қаралуда болған. Олардың ішінде денсаулық сақтау, білім беру және әлеуметтік қорғау салаларында қолдау көрсетуге негіз бола алатын «Мүмкіндігі шектеулі балаларды кешенді қолдау туралы» заң жобасы бар.

1 дереккөз

Қазақстан екі палаталы парламентті 145 депутаттан тұратын Құрылтайға ауыстырды