Чарлстон колледжі мен Дейвистегі Калифорния университетінің психологтары: фотографиялық жады — миф
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Чарлстон колледжінен Габриэль Принсипи мен Дейвистегі Калифорния университетінен Симона Гетти адам миы тәжірибені бейнекамерадай жазып, бәрін сақтай алмайды дейді. Балалардағы сирек эйдетикалық бейнелердің өзі жетілмеген және уақытша, ал қайта жаңғыртылған естеліктер жалған немесе қиялдан қосылған бөлшектерді қамтуы мүмкін. Олардың пікірінше, ұмыту — ақау емес, басымдықтарды реттеу механизмі.
Адам жадының шегі
Чарлстон колледжінің психологы Габриэль Принсипи студенттерден бір центтік монетаны жадтан салуды сұрайды — ешқайсысы дәл сала алмайды. Принсипидің айтуынша, негізінен балаларда кездесетін сирек эйдетикалық бейнелер жетілмеген және уақытша. Дейвистегі Калифорния университетінің психологы Симона Гетти тәжірибе туралы естеліктерді қайта жаңғырту қабілеті әдетте шамамен 3 жаста пайда болатынын, ал ерте естеліктердің көбі кейін жоғалатынын атап өтеді. Адам өзінің туғанын есінде сақтағаны туралы мәлімдемелер мұқият сұрақтар кезінде жиі ыдырайды, дейді Гетти.
Эмоциялық сүзгі және қателіктер
Дейвистегі Калифорния университетінен Гетти ештеңені ұмытпау мидың толып кетіп, ретсіз күйіне апарып, басымдықтарды анықтауды қиындататынын айтады. Чарлстон колледжінен Принсипи есте сақтаудың көңіл-күймен тығыз байланысты екенін атап көрсетеді: жағымды естеліктер көңіл-күйді жақсартады, ал жаманына үнемі оралу депрессия немесе мазасыздықты күшейтуі мүмкін; негатив позитивке қарағанда тез ұмытылады. Адамдар өз-өзі туралы түсінігіне қайшы келетін тәжірибелерді де ұмытуға бейім, дейді Принсипи. Естелікті жаңғырту мидың кемінде үш аймағында — гиппокамптарда, префронтальды қыртыста және мишықта — жүйке жасушаларының топтарын белсендіреді; кейде адам «басқа нәрсені» — біреудің айтқанын, түсті немесе қиялды — шынайыдай қабылдай бастайды. Болашақ зерттеулер эйдетикалық бейнелер жасына қарай жоғала ма, әлде кодтаудың ерекше жолын білдіре ме, тексере алады; ми қай жаңғыртылған фрагмент — реплика, түс немесе елес — нақты естелікке айналатынын қалай шешетіні әлі белгісіз.
Бұдан әрі
Болашақ зерттеулер эйдетикалық бейнелердің жасына қарай жоғалатынын немесе кодтаудың ерекше жолын көрсететінін тексереді. Ми қандай жаңғыртылған үзінділердің — айтылған сөз, түс немесе елес — нақты естелікке айналатынын қалай шешетіні әлі белгісіз.
1 дереккөз
Чарлстон колледжі мен Дейвистегі Калифорния университетінің психологтары: фотографиялық жады — миф
