Мэриленд университеті гремучая жылан ақуыздарының қосындысы у қайтарғыдан 10 есе тиімді екенін анықтады

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Мэриленд университетінің зерттеушілері техас гремучигінің қанындағы ақуыздардың қосындысы бірнеше жылан түрінің уын бейтараптайтынын, зертханалық сынақтарда бар у қайтарғылардан 10 есе тиімді екенін тапты. Нәтижелер 29 шілдеде PNAS журналында жарияланып, жылан шағуынан жыл сайын 80 000-нан 140 000-ға дейін адам өлетін ауруға қарсы тиімдірек ем жасауға жол ашты.
Ақуыз комбинациясы және оның тиімділігі
Мэриленд университетінен Шон Кэрролл және Техас табиғи токсиндер орталығынан Эльда Санчес басқарған топ техас гремучигінің қанындағы FETUA ақуыздарының әртүрлі үйлесімін сынады. Коктейльдердің бірі гремучиктің өзінде және басқа түрлерде, мысалы, құйрықты ботропс пен шынжырлы сұр жыланда қан кету мен тіндердің бұзылуын туындататын токсиндерді залалсыздандырды. Тышқандарға жүргізілген тәжірибелерде бұл комбинация удың өлімші дозасынан толық дерлік қорғаныс беріп, стандартты у қайтарғыдан 10 есе тиімді болды. Зерттеу 29 шілдеде PNAS-та жарияланды.
Қолданыстағы у қайтарғылардың шектеулері
Қазіргі у қайтарғылар ірі жануарларды умен иммундау және антиденелер жинау арқылы алынады – бұл жүз жылдық әдіс қымбат әрі тұрақсыз сапа береді. Олар көбінесе удың барлық түрлеріне, әсіресе мерзімі өткен немесе нашар сақталған партияларда, төтеп бере алмайды. Бөтен ақуыздарға ауыр аллергиялық реакциялар пациенттердің елеулі бөлігінде кездеседі. ДДСҰ жылан уымен улануды ұмытылған тропикалық ауру ретінде жіктейді: жыл сайын бұл 80 000-нан 140 000-ға дейін өмірді жалмап, 400 000-ға жуық ампутация мен басқа да мүгедектікке әкелетін зардаптар тудырады.
Эволюциялық механизм
2022 жылы Кэрролл зертханасы гремучник уындағы металлопротеиназаларды тежейтін FETUA-3 ақуызын ашты. Жаңа жұмыс іздеу аясын барлық FETUA тұқымдастығына кеңейтіп, әртүрлі ақуыздар әртүрлі токсиндерді басатынын, ал олардың комбинациясы бірден бірнеше өлімші әсерді бұғаттай алатынын көрсетті. «Бұл – жыландардың кездейсоқ өз-өзін улаудан қорғанудың эволюциялық жолы», – деп түсіндірді Кэрролл, жылқы антиденелерінің орнына жылан ақуыздарын пайдаланудың артықшылығын атап өтті.