JWST ерте қара құрдымның жас галактикалар желісінде өсуін көрсетеді
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Астрономдар Джеймс Уэбб ғарыш телескопының көмегімен Үлкен жарылыстан бір миллиард жыл өткен соң жас галактикалар желісінде өсіп жатқан ерте аса массивті қара құрдымның анық бейнесін алды. Массасы 11 миллион күн массасына тең қара құрдым GN-77652 галактикасында орналасқан және ұзындығы 12 000 парсек болатын филаментпен қоршалған, оның құрамында кемінде төрт басқа галактикалық шоғыр бар. 6 шілдеде arXiv-те жарияланған нәтижелер қара құрдымдар эволюциясының қысқа мерзімді фазасын және ерте галактикалардың жиналуын көрсетеді.
Масса сәйкессіздігі
GN-77652-дегі қара құрдымның қызыл ығысуы 5,23, массасы шамамен 11 миллион күн массасын құрайды, ал оның ие галактикасында жұлдыздардың массасы небәрі 170 миллион күн массасына тең. Бұл қара құрдымды жергілікті қара құрдым мен галактика арақатынасынан күтілетіннен шамамен 300 есе массивті етеді. JWST көптеген ерте галактикаларда осындай аса массивті қара құрдымдарды тапты, олардың кейбіреулері болжанғаннан 10–100 есе ауыр.
Толып жатқан орта
Макс Планк жерден тыс физика институтының Джулия Тоцци жетекшілігімен топ JWST-тің NIRSpec және NIRCam құралдарын аймақты картаға түсіру үшін пайдаланды. Олар ұқсас қызыл ығысулардағы төрт қосымша галактикалық шоғырды (B, C, D, E) анықтады, олар GN-77652-ден 2,4-тен 11,6 килопарсекке дейінгі қашықтықта филамент бойымен таралған. B және D көздері жұлдыздар бойынша 10 есе массивті, ал газ B көзіне жиналады, бұл жүйенің ықтимал қосылуын көрсетеді.
Айналмалы диск
GN-77652 кішкентай айналмалы газ дискіне сәйкес келетін жай рұқсат етілген жылдамдық градиентін көрсетеді. Топ бұл ерекшелік қара құрдымдардың бірнеше ықшам иелерінде ғана расталғанын атап өтіп, ол «басым гравитациямен сәйкес келеді» — осы қызыл ығысулардағы қалыпты жұлдыз түзетін галактикаларға ұқсас. Бұл GN-77652 қатты бұзылған емес, қалыптасқан галактика ретінде әрекет ететінін көрсетеді.
Бұдан әрі
Топ B көзінің өз қара құрдымы бар-жоғын растау үшін қосымша бақылаулар жүргізуді жоспарлап отыр. Мұндай аса массивті қара құрдымдардың ерте Ғаламда қаншалықты кең таралғаны және олардың жеке эволюциялық фазаны білдіретіні белгісіз.
2 дереккөз
JWST ерте қара құрдымның жас галактикалар желісінде өсуін көрсетеді
