NIS PocketQube оқушылар спутнигі SpaceX Falcon 9 зымыранымен орбитаға шығарылды

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Астанадағы Назарбаев Зияткерлік мектебінің оқушылары жасаған NIS PocketQube пикоспутнигі 2026 жылғы 1 қазанда Калифорниядағы Ванденберг АҚШ ғарыш күштері базасынан ұшырылған SpaceX Falcon 9 зымыранымен орбитаға шығарылды. Өлшемі 5×5×5 см және салмағы 250 грамм аппарат қазір төмен Жер орбитасында, ал оқушылар зерттеу жобалары үшін телеметрия қабылдауды бастайды. Бұл ұшырылым 2019 жылы басталып, 17 оқушы қатысқан жобаның қорытындысы болды.
Негізгі фактілер
- NIS PocketQube пикоспутнигі 2026 жылғы 1 қазанда SpaceX Falcon 9 зымыранымен Калифорниядағы Ванденберг АҚШ ғарыш күштері базасынан ұшырылды.
- Спутниктің өлшемдері 5×5×5 сантиметр, салмағы 250 грамм, ол басқару, электрмен жабдықтау және радиобайланыс жүйелерімен, сондай-ақ күн панельдерімен жабдықталған.
- Жоба 2019 жылы басталды, оған Астана қаласы Нұра ауданы Назарбаев Зияткерлік мектебінің 17 оқушысы қатысты.
- 2022 жылғы желтоқсанда спутник Ұлттық ғарыш орталығында термовакуумдық және механикалық сынақтардан өтті.
- Мектепке SatNOGS халықаралық желісі арқылы деректер қабылдау үшін ресивер, антенна және компьютерлік жабдықтан тұратын қабылдау станциясы берілді.
Ұшырылым мәліметтері
NIS PocketQube 2026 жылғы 1 қазанда SpaceX Transporter-18 миссиясы аясында ұшырылды, ол төмен Жер орбитасына 130 спутник пен ғарыш аппаратын шығарды. Falcon 9 зымыраны Калифорниядағы Ванденберг АҚШ ғарыш күштері базасынан көтерілді. Спутникті Астана қаласы Нұра ауданы Назарбаев Зияткерлік мектебінің оқушылары Қазақстан мен шет елдердің ғарыш саласы педагогтары мен мамандарының қолдауымен жасады. НИШ басшысы Ануар Жангозин Илон Маск НИШ дамуына үлес қосады деп ешқашан ойламағанын, бірақ оның компаниясының зымыраны оқушылары жасаған спутникті ғарышқа жібергенін атап өтті.
Спутникті әзірлеу
NIS PocketQube жұмысы 2019 жылы басталды, ал 2020 жылы мектепте NIS Space ғарыш зертханасы ашылып, 7–10 сынып оқушыларына «Ғарыш техникасының электроникасы» курсы іске қосылды. Жобаны жүзеге асыру барысында командаға 17 оқушы қатысып, 3D-модельдеу, электронды платаларды жобалау, микроконтроллерлерді бағдарламалау және Python-да деректерді өңдеу алгоритмдерін әзірлеумен айналысты. 2022 жылғы желтоқсанда спутник Ұлттық ғарыш орталығы базасында жерүсті термовакуумдық және механикалық сынақтардан сәтті өтті. Қазақстанның Грекиядағы елшілігінің көмегімен грек компаниясымен бірлесіп, спутникті UARX компаниясының ұшыру контейнеріне соңғы тексерулер мен интеграциялау жүргізілді. Жобаға «Қазақстан Ғарыш Сапары» ҰК АҚ және «Ғалам» ЖШС мамандары да қатысты.
Ұшырылымнан кейін
Енді оқушылар спутниктен телеметрия қабылдап, алынған деректерді физика, астрономия, бағдарламалау және инженерлік пәндер бойынша зерттеу жобаларында пайдалана алады. Мектепке ресивер, антенна және компьютерлік жабдықтан тұратын қабылдау станциясы берілді, ол SatNOGS халықаралық желісі арқылы ақпарат қабылдауға мүмкіндік береді. Алдағы уақытта бүкіл Қазақстан оқушыларына спутниктік деректерге қолжетімділік беретін жерүсті кешенін құру жоспарлануда.