Қазақстан реттеушісі шетелдік компанияларға биржа мүшелігін жеңілдетеді

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстанның қаржы реттеушісі шетелдік компаниялардың елдегі қор биржаларына мүшелік алу мүмкіндігін кеңейтуді жоспарлап отыр. Өзгерістер Орталық депозитарийге, күдікті операциялар мониторингіне және нарық қатысушыларының IT-жүйелеріне де қатысты болады.
Негізгі фактілер
- Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) 2026 жылғы 28 қыркүйекте шетелдік компаниялардың Қазақстан қор биржаларына мүшелік алуын кеңейтетін түзетулер қабылдады.
- Жаңа ережелер шетелдік мүшелікке негіз ретінде бағалы қағаздар және/немесе цифрлық активтер нарығында өзге кәсіби қызметке лицензия немесе рұқсатты пайдалануға мүмкіндік береді.
- Орталық депозитарий ай сайын инвесторлар туралы ақпаратты уәкілетті органға айдың 10-шы жұмыс күнінен кешіктірмей береді.
- Түзетулер алғашқы ресми жарияланғаннан кейін 10 күнтізбелік күн өткен соң күшіне енеді.
Шетелдік мүшелікті кеңейту
Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) 2026 жылғы 28 қыркүйекте шетелдік компаниялардың Қазақстан қор биржаларына мүшелік алуын кеңейтетін түзетулер қабылдады. Қолданыстағы ережелер шетелдік заңды тұлғалардың WFE құрамына кіретін биржадағы мүшелік негізінде, реттеушілер арасында халықаралық келісім болған жағдайда брокерлік және/немесе дилерлік қызметке лицензия негізінде, немесе IOSCO MMoU қол қойылған жағдайда клирингтік қызметке лицензия негізінде мүше болуын көздейді. Жаңа редакция рұқсат етілген негіз ретінде бағалы қағаздар және/немесе цифрлық активтер нарығында өзге кәсіби қызметке лицензия немесе рұқсатты қосады.
Орталық депозитарий есептілігі
Орталық депозитарий ай сайын айдың бірінші күніндегі жағдай бойынша инвесторлар туралы ақпаратты қалыптастырып, уәкілетті органға 10-шы жұмыс күнінен кешіктірмей береді. Ол сондай-ақ инвесторларға берілген бірегей кодтар туралы, оның ішінде беру негізін, берілген күнін және шотта қаржы құралдарының бар немесе жоқ екенін хабарлайды. Депозитарий клиенттердің жеке шоттары мен қосалқы шоттарының нөмірлерін және олардың мәртебесін — қолданыстағы немесе жабылған — есепке алады. Кастодиалдық ақпаратқа қол жеткізу депозитарийдің барлық бөлімдерінің емес, тек тиісті бөлімше қызметкерлерімен шектеледі.
IT және ақпаратты ашу талаптары
ҚНРДА нарық қатысушыларының бағдарламалық-техникалық құралдары мен жабдықтарына қойылатын талаптарды жаңартты, оның ішінде клиенттердің операциялары мен активтерін есепке алу, операциялар тарихын сақтау, мәмілелерді бақылау және биржа мүшелері мен эмитенттерден ақпаратты өңдеу жүйелерін қамтиды. Өзгерістер эмитенттердің ақпаратты ашу ережелеріне де қатысты. Түзетулер алғашқы ресми жарияланғаннан кейін 10 күнтізбелік күн өткен соң күшіне енеді.