БҰҰ: ядролық арсеналдар қырғи қабақ соғыстан бері алғаш рет қайта өсуде
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш 29 қыркүйекте әлем қырғи қабақ соғыстан бергі ең қауіпті ядролық кезеңге аяқ басқанын ескертті. Арсеналдарға қосылып жатқан жаңа оқтұмсықтар саны енді ескіргендерін алып тастау қарқынынан асып түсіп, ондаған жылдарға созылған қысқарту үрдісін кері бұрды. Ескерту АҚШ пен Ресей арасындағы СНВ-III шартының 2026 жылғы 5 ақпанда мерзімі аяқталып, екі ірі ядролық арсенал шектеусіз қалғаннан кейін жасалды.
Негізгі фактілер
- БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш 29 қыркүйекте Нью-Йорктегі БҰҰ штаб-пәтерінде ядролық қаруды толық жою жөніндегі жоғары деңгейдегі отырыста ескерту жасады.
- АҚШ пен Ресей арасындағы СНВ-III шарты 2026 жылғы 5 ақпанда мерзімі аяқталды, оның орнын басатын келісім жоқ.
- Әлемде 12 000-нан астам ядролық оқтұмсық бар, оның 2 100–2 200-і жоғары оперативтік дайындық күйінде тұр және баллистикалық зымырандарға орнатылған.
- БҰҰ хабарлауынша, арсеналдарға қосылып жатқан жаңа, жетілдірілген оқтұмсықтар саны енді ескірген оқтұмсықтарды алып тастау мен жою санынан асып түседі.
- Гутерриш АҚШ пен Ресейді келіссөз үстеліне қайта оралып, СНВ-III шартының орнын басатын келісім жасауға шақырды.
Ескерту
Ескерту 29 қыркүйекте Нью-Йорктегі БҰҰ штаб-пәтерінде ядролық қаруды толық жою жөніндегі жоғары деңгейдегі отырыста жасалды. БҰҰ Бас хатшысы Антониу Гутерриш әлем қырғи қабақ соғыс аяқталғаннан бергі ең қауіпті ядролық кезеңді бастан өткеріп жатқанын мәлімдеді. Әлемдегі ядролық оқ-дәрілердің жалпы саны қырғи қабақ соғыстан кейін ұзақ жылдар бойы қысқарып келді, бірақ БҰҰ деректері бойынша бұл үрдіс бетбұрыс нүктесіне жетті. Ұлттық арсеналдарға қосылып жатқан жаңа әрі жетілдірілген ядролық оқтұмсықтар саны қарудан алынып, жойылып жатқан ескі оқтұмсықтар санынан асып түсе бастады.
Шарттың күйреуі
АҚШ пен Ресей арасындағы СНВ-III шарты 2026 жылғы 5 ақпанда мерзімі аяқталды, оның орнын басатын келісімге қол жеткізілген жоқ. Жарты ғасырдан астам уақытта алғаш рет екі ірі ядролық державаның стратегиялық арсеналдары ешқандай шектеулермен байланбаған. Гутерриш АҚШ пен Ресейді келіссөз үстеліне қайта оралып, СНВ-III орнына жаңа шарт келісуге шақырды. БҰҰ егер жаңа қарулану жарысының алдын алу мүмкін болмаса, қырғи қабақ соғыстан кейінгі ядролық қарусыздандырудағы ондаған жылдық прогресс кері бұрылуы мүмкін екенін ескертеді.
Қазіргі арсенал
БҰҰ деректері бойынша әлемде 12 000-нан астам ядролық оқтұмсық бар, оның 2 100–2 200-і жоғары оперативтік дайындық күйінде тұр және баллистикалық зымырандарға орнатылған. Бұл қарулар өте қысқа мерзімде ұшырылуы мүмкін, бұл дағдарыс кезінде қате шешім немесе қате есептеу қаупін арттырады. Көптеген ядролық державалар қолданыстағы қаруларды жаңғыртып, жаңа зымырандар мен басқа да жеткізу жүйелеріне қаражат салуда. Гутерриш технологиялық жетістіктер, соның ішінде жасанды интеллект пен кибертехнологияларды әскери шешім қабылдау процесіне енгізу қателік пен қате есептеу ықтималдығын арттыратынын ескертті.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы