Қазақстан цифрлық теңге айналымын 2 трлн теңгеге дейін ұлғайтуды жоспарлап отыр

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстан алдағы бір жылда цифрлық теңге айналымын қазіргі шамамен 350 миллиард теңгеден 2 триллион теңгеге дейін ұлғайтуды жоспарлап отыр. Ұлттық банк 20 пилоттық жобаны аяқтады, тағы 10 жоба жұмыс үстінде, 60 мыңнан астам транзакция жүргізілді. Цифрлық валютаны әлеуметтік төлемдерге, мемлекеттік сатып алуларға және инфрақұрылымдық жобаларға пайдалану жоспарлануда.
Негізгі фактілер
- Қазақстан алдағы бір жылда цифрлық теңге айналымын қазіргі шамамен 350 миллиард теңгеден 2 триллион теңгеге дейін ұлғайтуды жоспарлап отыр.
- Ұлттық банк 20 пилоттық жобаны аяқтады, тағы 10 жоба жұмыс үстінде, 60 мыңнан астам транзакция жүргізілді.
- 2026 жылдың қаңтар–маусым айларында Қазақстанда қолма-қол ақшасыз операциялар саны 5,1%-ға өсіп, 7,1 млрд-қа жетті, олардың сомасы 92,1 трлн теңгені құрады.
- 2026 жылдың шілдесінде іске қосылған банкаралық жедел төлемдер жүйесі (БЖТЖ) алғашқы айда 210 млрд теңгеге 8 млн-нан астам операция өңдеді.
Цифрлық теңгені кеңейту
Қазақстан алдағы бір жылда цифрлық теңге айналымын қазіргі шамамен 350 миллиард теңгеден 2 триллион теңгеге дейін ұлғайтуды жоспарлап отыр. Пилоттық жобалар аясында қаражат Достық – Мойынты теміржол тармағын салуға, Атырау облысындағы жолдарды жөндеуге және фермерлерге субсидияларға бағытталды. Ұлттық банк 20 пилоттық жобаны аяқтады, тағы 10 жоба жұмыс үстінде, 60 мыңнан астам транзакция жүргізілді. Цифрлық теңгені әлеуметтік төлемдерге, мемлекеттік сатып алуларға және ірі инфрақұрылымдық жобаларға пайдалану жоспарлануда. ҚР Ұлттық банкі баспасөз қызметі департаментінің директоры Асан Ахметжан цифрлық теңгені таңбалау бюджет қаражатының мақсатты пайдаланылуын бақылау үшін тиімді екенін атап өтті.
Қолма-қол ақшасыз төлемдер үрдістері
2026 жылдың қаңтар–маусым айларында Қазақстанда қолма-қол ақшасыз операциялар саны 5,1%-ға өсіп, 7,1 млрд-қа жетті, олардың сомасы 92,1 трлн теңгені құрады. Қолма-қол ақша алу операцияларының саны 5,8%-ға, ал олардың сомасы 3,8%-ға төмендеді. Қолма-қол ақшасыз төлемдер сомасының шамамен 90%-ы интернет, банктердің мобильді қосымшалары және QR-кодтарға тиесілі болды. QR-төлемдер саны бойынша POS-терминалдар арқылы картамен төлеуге қарағанда 38%-ға жоғары болды, сома бойынша айырмашылық 13%-ды құрады. 2026 жылдың 1 қаңтарында Қазақстанда айналыста 84,6 млн төлем картасы болды және 1 290 618 POS-терминал жұмыс істеді.
Банкаралық жедел төлемдер
Банкаралық жедел төлемдер жүйесі (БЖТЖ) 2026 жылдың шілдесінде іске қосылды, ол әртүрлі банктердің клиенттері арасында телефон нөмірі бойынша және QR-кодтар арқылы ақша аударуға мүмкіндік береді. Ұлттық банктің хабарлауынша, жүйе жұмысының алғашқы айында 210 млрд теңгеге 8 млн-нан астам операция өтті.