Каспийде 14 әскери қызметкер қаза тапқаннан кейін Қорғаныс министрлігінің бес шенеунігі ұсталды

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстанда 24 қыркүйекте Каспий теңізіндегі оқу-жаттығу кезінде 14 әскери қызметкердің қаза табуынан кейін Қорғаныс министрлігінің бес лауазымды тұлғасы ұсталды. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев жалпыұлттық аза тұту күнін жариялап, қаза тапқандарды қайтыс болғаннан кейін «Айбын» орденімен марапаттады. Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев бастаған үкіметтік комиссия апаттың себептерін тергеп жатыр.
Негізгі фактілер
- 24 қыркүйекте «Хазар қорғаны – 2026» оқу-жаттығуы кезінде 17 адам Каспий теңізіне түсіп, 14 әскери қызметкер қаза тауып, 3 адам құтқарылды.
- Қорғаныс министрлігінің бес лауазымды тұлғасы 453-баптың 2-бөлігі (қызметке салғырт қарау) және 465-бап (кеме жүргізу ережелерін бұзу) бойынша сотқа дейінгі тергеу аясында күдікті ретінде ұсталды.
- Президент Тоқаев қаза тапқан 14 әскери қызметкердің барлығын қайтыс болғаннан кейін «Айбын» орденімен марапаттап, 25 қыркүйекті жалпыұлттық аза тұту күні деп жариялады.
- Үкіметтік комиссияны премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев басқарды.
- Әскери бөлімшелердің қаржылық және материалдық-техникалық қамтамасыз етілуіне жүргізілген аудиттің алғашқы есебі жеті күн ішінде ұсынылуы тиіс.
Апат
24 қыркүйекте «Хазар қорғаны – 2026» оқу-жаттығуы кезінде Каспий теңізінің қазақстандық секторында ауа райының нашарлауы мен желдің күшеюі салдарынан 17 әскери қызметкер суға түсті. Олардың 14-і қаза тауып, үшеуін құтқару мүмкін болды. Іздестіру-құтқару операциясы 25 қыркүйекте таңертең соңғы екі әскери қызметкердің денесі табылғаннан кейін аяқталды. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев 25 қыркүйекте жалпыұлттық аза тұту күнін жариялап, қаза тапқандардың отбасыларына көңіл айту жеделхаттарын жолдады. Мемлекет басшысының жарлығымен қаза тапқан 14 әскери қызметкердің барлығы қайтыс болғаннан кейін «Айбын» орденімен марапатталды.
Тергеу және ұстаулар
Құқық қорғау органдары апаттың барлық мән-жайы мен себептеріне қатысты сотқа дейінгі тергеуді бастады. 453-баптың 2-бөлігі (ауыр зардаптарға әкеп соққан қызметке салғырт қарау) және 465-бап (кеме жүргізу ережелерін бұзу) бойынша екі қылмыстық іс қозғалды. Қорғаныс министрлігі жүйесінің бес лауазымды тұлғасы анықталып, күдікті ретінде ұсталды. Тергеу Бас прокуратура мен ІІМ-нің ерекше бақылауында.
Мемлекеттің реакциясы
Премьер-министрдің орынбасары Қанат Бозымбаев басқарған үкіметтік комиссия құрылып, дереу оқиға орнына аттанды. Президент Тоқаев қаза тапқандар мен зардап шеккен әскери қызметкерлердің отбасыларына барлық қажетті көмек пен қолдау көрсетуді тапсырды. Елде қаза тапқандардың отбасыларына ақша жинаудың ашық және есеп беретін арнайы қоры құрылды. Жиналған қаражаттың ашық бөлінуін қамтамасыз ету үшін Қазақстан Халық Кеңесінің мүшесі Бекмұрат Жүсіпов басқарған қоғамдық комиссия құрылды. Президент жаңа қорғаныс министрін тағайындап, Қорғаныс министрлігіндегі жағдайды кешенді тексеру жөніндегі комиссия құрды.