Босниядағы тергеу полицейді Иранмен байланысты Foxtrot желісімен байланыстырды

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Босния билігі атыс қаруын Иранмен байланысты қылмыстық желілерге жететін заңсыз арналарға бұрған деген күдікке ілінген полицейді ұстады. Тергеумен таныс дереккөздердің мәліметінше, офицер қадағалауда жүрген кезде өз-өзіне қол жұмсады. Еурополмен бірлесіп жүргізілген тергеу шведтік Foxtrot желісіне апаратын жеткізу тізбегін анықтады.
Негізгі фактілер
- Боснияның Мемлекеттік тергеу және қорғау агенттігі (SIPA) мен Еуропол осы аптада Боснияның бірнеше жерінде тінту жүргізіп, Илияшта полицейді ұстады.
- Ұсталған офицер атыс қаруына рұқсаттарды теріс пайдаланып, кем дегенде екі босниялық компаниядан — Bratunac пен Doboj — тапанша сатып алып, оларды заңсыз арналарға бұрды деген күдікке ілінді.
- RFE/RL ақпаратына сәйкес, 2024 және 2025 жылдары қылмыстық топтар осы жолмен ондаған атыс қаруын сатып алды.
- Жеткізу тізбектерінің бірі Иран режимімен байланысы бар деген күдікпен АҚШ пен Ұлыбританияның санкцияларына ұшыраған шведтік Foxtrot қылмыстық желісіне апарды деп болжануда.
- Тергеумен таныс дереккөздер RFE/RL-ге Босниядан заңсыз алынған қару Foxtrot-пен байланысты кем дегенде бес қарулы оқиғада қолданылғанын хабарлады.
Тергеу
Боснияның Мемлекеттік тергеу және қорғау агенттігі (SIPA) Еурополмен бірлесіп осы аптада бүкіл ел бойынша бірнеше жерде тінту жүргізді. Операция барысында Илияш қаласында полицей ұсталды. SIPA қадағалауында жүрген офицер қаруды иемденіп, өз-өзіне қол жұмсады. Ол Илияш пен оның маңындағы тұрғындарға берілген атыс қаруына рұқсаттарды теріс пайдаланып, кем дегенде екі босниялық компаниядан — Bratunac пен Doboj — тапанша сатып алып, оларды заңсыз арналарға бұрды деген күдікке ілінді. RFE/RL ақпаратына сәйкес, 2024 және 2025 жылдары қылмыстық топтар осы жолмен ондаған атыс қаруын сатып алды.
Foxtrot желісімен байланыс
RFE/RL сипаттаған жеткізу тізбектерінің бірі АҚШ пен Ұлыбританияның санкцияларына ұшыраған шведтік Foxtrot қылмыстық желісіне апарды деп болжануда. Соңғы жылдары желі Иран режимімен байланысы бар деген күдікпен халықаралық тергеулердің нысаны болды. Foxtrot Иранда күрд отбасында дүниеге келген және Швецияның Уппсала қаласында өскен Рава Маджидпен байланыстырылады. Күрд түлкісі ретінде танымал Маджид 2020 жылдан бері ірі есірткі қылмыстары мен кісі өлтіруді жоспарлауға қатысы бар деген күдікпен халықаралық іздеуде жүр және Швецияның ең көп ізделетін қылмыскерлерінің бірі атанды. Швецияның SVT қоғамдық хабар таратушысының мәліметінше, Маджид 2023 жылдың қыркүйегінде Еуропадан Иранға көшті.
Иранның прокси операциялары
Израильдің «Моссад» барлауына жатқызылған ақпаратқа сілтеме жасап, SVT Маджидке түрмеге қамалу мен Иран билігімен ынтымақтасу арасында таңдау ұсынылғанын хабарлады. 2025 жылы АҚШ Қаржы министрлігі Foxtrot Иран үкіметінің тапсырмасы бойынша 2024 жылдың қаңтарында Стокгольмдегі Израиль елшілігіне шабуыл ұйымдастырғанын мәлімдеп, Маджидтің Иранның Барлау және қауіпсіздік министрлігімен ынтымақтасқанын қосты. SVT Маджидтің жылдар бойы желісін қашықтан басқарып, басқа қылмыстық топтарға да тапсырма орындайтын оперативниктерді пайдаланғанын мәлімдейді. Босниялық тергеудегі қандай да бір қарудың Иранмен байланысты шабуылдарда қолданылғаны ресми түрде расталмағанымен, тергеумен таныс дереккөздер RFE/RL-ге Босниядан заңсыз алынған қару Foxtrot-пен байланысты кем дегенде бес қарулы оқиғада қолданылғанын хабарлады. 2024 жылы Швецияның Қауіпсіздік қызметі Иранның шведтік қылмыстық желілерді Швецияда және басқа елдерде зорлық-зомбылық операциялары үшін прокси ретінде пайдаланатынын ресми түрде растады.