Жапония мен Вьетнам қарым-қатынасы ортақ стратегиялық мүдделерге негізделген, тек көмекке ғана емес

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Жапония премьер-министрі Такаити Санаэ мамыр айында Ханой ұлттық университетінде сөйлеген сөзінде Токионың еркін және ашық Үнді-Тынық мұхиты аймағы тұжырымдамасына адалдығын растады. FOIP тұжырымдамасы жаңартылғаннан кейінгі алғашқы бұл сөз Вьетнамның Жапонияның аймақтық стратегиясындағы орталық рөлін айқындайды. Серіктестік қырғи қабақ соғыс кезіндегі алшақтықтан Жапонияның Вьетнамға ең ірі донор, үшінші ірі инвестор және төртінші сауда серіктесі мәртебесіне дейінгі жолдан өтті.
Негізгі фактілер
- Жапонияның Вьетнамға ресми даму көмегі шамамен 29,3 млрд АҚШ долларын құрайды — бұл барлық шетелдік донорлар арасындағы ең ірі көрсеткіш.
- Жапония Вьетнамның үшінші ірі инвесторы және төртінші сауда серіктесі болып табылады.
- Жапония Ханой 1978 жылдың қарашасында Мәскеумен одақ құрып, 1978 жылдың желтоқсанында Камбоджаға басып кіргеннен кейін Вьетнамға экономикалық көмекті тоқтатты.
- Жапония Вьетнамға көмекті 1992 жылы КСРО ыдырап, Камбоджа бойынша Париж бейбіт келісімдеріне қол қойылғаннан кейін қайта бастады.
Қырғи қабақ соғыс кезіндегі алшақтық
Үшінші Үндіқытай соғысы кезінде (1978–1991) Жапония Вьетнамды КСРО одақтасы мәртебесіне байланысты оқшаулау үшін Қытай мен АҚШ жағында болды. Жапонияның ұстанымы 1970-жылдардың аяғында солтүстіктен кеңестік басқыншылық қаупінен қорыққандықтан туындады. 1978 жылдың мамырынан бастап Мәскеу Кеңес Одағы бақылауындағы Оңтүстік Курил аралдарындағы әскер санын 6 000 адамға дейін арттырды. Кеңес Одағы Тынық мұхиты флотын төрт кеңестік флоттың ішіндегі ең ірісі болғанға дейін күшейтіп, Азия-Тынық мұхиты аймағына SS-20 орташа қашықтықтағы баллистикалық зымырандарын орналастырды.
Көмек шарттары және оны қайта бастау
Жапония Вьетнамға 1975–1976 жылдары Екінші Үндіқытай соғысынан кейін қалпына келтіру үшін экономикалық көмек көрсетті. Ханой 1978 жылдың қарашасында Мәскеумен ресми одақ құрып, желтоқсанда қызыл кхмерлерді құлату үшін Камбоджаға басып кіргеннен кейін, Токио көмекті тез тоқтатты. 1979 жылдың сәуірінде Жапония Вьетнамға экономикалық көмекті қайта бастаудың шарты ретінде Ханойдың Дананг пен Камрань шығанағында тұрақты кеңестік әскери базалар құрудан бас тартуын қойды. Вьетнам 1980-жылдары кеңестік қарулы күштерді қабылдауды жалғастырып, Камбоджаны оккупациялағандықтан, Жапония тағы бір шарт қосты — вьетнам әскерлерінің Камбоджадан шығарылуы. Жапония көмекті тек 1992 жылы, КСРО ыдырап, Камбоджа бойынша Париж бейбіт келісімдеріне қол қойылғаннан кейін қайта бастады.
Қазіргі серіктестік
Мамыр айында премьер-министр Такаити Санаэ Ханой ұлттық университетінде сөйлеген сөзінде Жапонияның еркін және ашық Үнді-Тынық мұхиты аймағы тұжырымдамасына адалдығын растады. Токио АСЕАН-мен саяси, экономикалық және қорғаныс саласындағы ынтымақтастықты кеңейтуге міндеттенді, осылайша әрбір АСЕАН мемлекеті күшейіп келе жатқан геосаяси бәсекелестік жағдайында дербестік пен тұрақтылыққа қол жеткізе алады. Жапонияның Вьетнамға ресми даму көмегі шамамен 29,3 млрд АҚШ долларын құрады — бұл барлық шетелдік донорлар арасындағы ең ірі көрсеткіш. Жапония Вьетнамның үшінші ірі инвесторы және төртінші сауда серіктесі болып табылады.