АҚШ-тың Тайваньға қатысты стратегиялық белгісіздігі Трамптың мәлімдемелеріне қарамастан сақталуда

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
АҚШ президенті Дональд Трамптың Тайваньға қатысты араласуға күмән тудырған мәлімдемелеріне қарамастан, Вашингтон стратегиялық белгісіздік саясатынан бас тартқан жоқ. Сарапшылар мен бұрынғы шенеуніктер бұл саясатты өлі деп жариялағанымен, АҚШ саясаты әлі де Тайбэйді қолдайды. Трамп Тайваньның маңыздылығы мен қорғаныс қабілетіне бірнеше рет күмән келтіріп, мақұлданған қару сатуды кейінге қалдырды және Тайвань үкіметін сынға алды.
Негізгі фактілер
- Foreign Policy басылымының 14 қыркүйектегі талдауында Джеймс Крабтри АҚШ Тайваньға қатысты араласпау саясатына бет бұрып келе жатқанын айтты.
- Көптеген қоғамдық пікір сауалнамалары Тайвань тұрғындарының АҚШ аралды қорғайтынына деген сенімі 2025 жылдан бері төмендегенін көрсетеді.
- Трамп Қытайдың Тайваньға басып кіруіне әскери күшпен емес, экономикалық санкциялармен жауап беретінін мәлімдеді.
- АҚШ-тың 2026 жылғы Ұлттық қорғаныс стратегиясында Тайвань атауымен аталмайды.
- Трамп Конгресс мақұлдаған Тайваньға ірі қару сатуды кейінге қалдырғанын жариялады.
Трамптың Тайвань туралы мәлімдемелері
Трамп Тайвань туралы төрт тезисті бірнеше рет айтты, олар АҚШ-тың Пекиннің әскери әрекеттеріне шешуші жауап беруіне күмән тудырады. Ол Тайвань Қытайдан айтарлықтай кіші әрі маңыздылығы төмен, Қытайға жақындығы мен АҚШ-тан алыстығына байланысты қорғауға келмейді, сондай-ақ американдық қорғанысты тегін пайдаланады деп мәлімдейді. Трамп сонымен қатар Тайвань американдық жартылай өткізгіш өнеркәсібін ұрлап жатыр деп шағымданады. Екінші рет қызметке кірісер алдында Трамп Қытайдың Тайваньға басып кіруіне экономикалық санкциялармен жауап беретінін мәлімдеді.
Саясат сигналдары
2026 жылғы «Шангри-Ла» диалогындағы бағдарламалық сөзінде АҚШ қорғаныс министрі Пит Хегсет бір жыл бұрынғы сөзінен айырмашылығы Тайваньды атамады. АҚШ-тың 2026 жылғы Ұлттық қорғаныс стратегиясының құпия емес нұсқасында да Тайвань атауымен аталмайды. 2026 жылдың мамырында Си Цзиньпинмен кездесуден кейін Трамп Тайвань үкіметін АҚШ қолдауы туралы болжамға байланысты тәуелсіздікпен ойнады деп сынға алды. Трамп Конгресс мақұлдаған Тайваньға ірі қару сатуды кейінге қалдырғанын жариялап, мұндай сатуларды Қытаймен келіссөздердегі «өте жақсы айырбас құралы» деп атады. Ол сондай-ақ Рейган дәуірінен бері АҚШ-тың Тайваньға қатысты саясатының бөлігі болған «Алты кепілдікті» қабылдамады.
Стратегиялық белгісіздік туралы пікірталас
Кейбір сарапшылар Трамп әкімшілігі американдық күштердің араласатынына күмән тудырып, стратегиялық белгісіздікті тиімсіз етті деп санайды. Геосаяси тәуекелдер сарапшысы Шан Луи стратегиялық белгісіздік дәуірі аяқталды деп мәлімдеді. АҚШ қорғаныс министрінің Шығыс Азия бойынша бұрынғы орынбасарының көмекшісі Майкл Шиффер стратегиялық белгісіздік енді тұрақты немесе тиімді саясат емес деп тұжырымдады. Трамптың Тайваньға қолайсыз жекелеген мәлімдемелеріне қарамастан, АҚШ саясаты әлі де Тайбэйді қолдайды.