Өзбекстан Конституциялық соты 48 сағаттан астам ұстауды заңсыз деп таныды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Өзбекстан Конституциялық соты 22 қыркүйекте әкімшілік ұстаудың сот шешімінсіз 48 сағаттан асуы Конституцияға қайшы екенін мойындады. Сот шекара режимін бұзушыларды үш тәулікке дейін, ал құжатсыз адамдарды прокурор санкциясымен он тәулікке дейін ұстауға мүмкіндік берген нормаларды жойды. Бұған 2025–2026 жылдары омбудсменге келіп түскен азаматтардың 48 сағаттан астам заңсыз ұсталғаны туралы алты шағымы себеп болды.
Негізгі фактілер
- Өзбекстан Конституциялық соты 22 қыркүйекте сот шешімінсіз ұстау 48 сағаттан аспауы тиіс деп қаулы етті.
- Сот Әкімшілік жауапкершілік туралы кодекстің 288-бабының екінші бөлігін конституцияға қайшы деп таныды; ол шекара режимін бұзушыларды үш тәулікке дейін, ал құжатсыз адамдарды прокурор санкциясымен он тәулікке дейін ұстауға жол берген.
- Омбудсмен 2025–2026 жылдары азаматтардың 48 сағаттан астам әкімшілік ұсталғаны туралы алты шағым келіп түскенін хабарлады.
- Конституцияның 27-бабы адамды сот шешімінсіз 48 сағаттан артық ұстауға тыйым салады.
Сот шешімі
Өзбекстан Конституциялық соты 2026 жылғы 22 қыркүйекте Әкімшілік жауапкершілік туралы кодекстің 288-бабы екінші бөлігінің конституциялылығын қарады. Норма шекара режимін немесе мемлекеттік шекарадағы өткізу пункттеріндегі ережелерді бұзған адамдарды прокурорға жазбаша хабарлай отырып, үш тәулікке дейін ұстауға мүмкіндік берген. Жеке басын куәландыратын құжат болмаған жағдайда ұстау мерзімі прокурор санкциясымен он тәулікке дейін созылуы мүмкін еді. Сот қолданыстағы тәртіп ұстауды 48 сағаттан асыру үшін сот шешімін алуды көздемегенін, сондықтан үш және он тәуліктік мерзімдер конституциялық кепілдікке қайшы келетінін анықтады. Сот прокурордың хабарламасы немесе санкциясы адамды 48 сағаттан артық ұстау үшін қажетті сот шешімін алмастыра алмайтынын атап өтті.
Омбудсменнің өтініші
Істі Олий Мәжілістің адам құқықтары жөніндегі уәкілі (омбудсмен) бастады. Омбудсменнің өтініші 2025–2026 жылдары келіп түскен азаматтардың өтініштерін талдау қорытындысы бойынша дайындалды. Алты шағымда азаматтардың 48 сағаттан астам заңсыз әкімшілік ұсталғаны туралы мәлімдемелер болды. Омбудсменнің ақпараттық қызметі сот шешімі туралы хабарлады.
2 дереккөз
Уақыт · артта қалуы