Қазақстан қазан айынан бастап валюталық депозиттер бойынша мөлшерлемелерді ырықтандырады

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстан Ұлттық банкі 2026 жылдың қазан айынан бастап валюталық депозиттер бойынша мөлшерлемелерді кезең-кезеңімен ырықтандыруды жоспарлап отыр, деп хабарлады төраға орынбасары Әлия Молдабекова. Қазіргі уақытта валюталық салымдар бойынша ең жоғары мөлшерлеме жылдық 1%-бен шектелген. Қаржы нарығының сарапшылары доллармен қаржыландырудың қымбаттығы мен валюталық несиелерге сұраныстың әлсіздігіне байланысты мөлшерлемелердің күрт көтерілуін күтпейді.
Негізгі фактілер
- Қазақстан Ұлттық банкі валюталық депозиттер бойынша мөлшерлемелерді кезең-кезеңімен ырықтандыруды 2026 жылдың қазан айында бастайды.
- Қазіргі уақытта Қазақстанда валюталық депозиттер бойынша ең жоғары мөлшерлеме жылдық 1%-бен шектелген.
- Төраға орынбасары Әлия Молдабекова реформаны оң макроэкономикалық конъюнктурамен және теңгенің шамамен бір жылға созылған нығаю үрдісімен байланыстырды.
- Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығының бас сарапшысы Рамазан Досов банктердің долларлық міндеттемелер бойынша 15% ең төменгі резервтік талаптарды көтеретінін және валюталық несиелерге сұраныстың шектеулі екенін атап өтті.
- Қаржы сарапшысы Андрей Чеботарёв долларлық және теңгелік депозиттер арасындағы таңдау салымшының мақсаттары мен мерзіміне байланысты болатынын мәлімдеді.
Саясатты жариялау
Төраға орынбасары Әлия Молдабекова Ұлттық банктің валюта нарығындағы реформаларды жалғастыратынын және валюталық депозиттер бойынша мөлшерлемелерді кезең-кезеңімен ырықтандыруға кірісетінін хабарлады. Өзгерістерді 2026 жылдың қазан айынан бастап енгізу жоспарланып отыр. Қазіргі уақытта валюталық депозиттер бойынша ең жоғары мөлшерлеме жылдық 1%-бен шектелген. Молдабекова оң макроэкономикалық конъюнктура мен теңгенің шамамен бір жылға созылған нығаю үрдісін реформа жүргізуге мүмкіндік беретін факторлар деп атады.
Сарапшылардың бағалауы
Қаржы нарығының сарапшылары валюталық депозиттер бойынша мөлшерлемелердің күрт көтерілуін болжамайды. Қазақстан қаржыгерлер қауымдастығының бас сарапшысы Рамазан Досов банк үшін доллардың өте қымбат екенін, ал ең төменгі резервтік талаптардың 15% құрайтынын мәлімдеді. Досов долларлық несиелерге сұраныстың жоғары емес екенін, сондықтан мөлшерлемелердің айтарлықтай өсуі екіталай екенін қосты. Сарапшылар сондай-ақ Ұлттық банк қазақстандықтардың жинақтарының валюталық салымдарға ауысуына жол бермеу үшін абайлап әрекет етеді деп есептейді.
Салымшының таңдауы
Қаржы сарапшысы Андрей Чеботарёв долларлық және теңгелік депозиттер арасындағы таңдау ең алдымен салымшының мақсаттарына байланысты болатынын атап өтті. Чеботарёв пәтерін сатып, жарты жылдан кейін жаңа баспана сатып алу үшін ақша қажет ететін адамның мысалын келтірді: мұндай қысқа мерзімді қаражатты валюталық депозитке аударудың мәні жоқ. Балалардың білім алуы сияқты ұзақ мерзімді мақсаттар үшін Чеботарёв қаражаттың басым бөлігін валютада ұстауды ұсынды, өйткені теңге ұзақ көкжиекте таң қалдыруы мүмкін. Сарапшылар долларлық депозиттердің тым жоғары кірістілігі теңгелік салымдардың тартымдылығын төмендетіп, дедолларизация жөніндегі күш-жігерді жоққа шығаруы мүмкін екенін ескертті.