Тәжікстан парламентінің төменгі палатасы Халықаралық қылмыстық соттан шығу туралы қарарды қарады
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Тәжікстан парламентінің төменгі палатасы 16 қыркүйектегі кезектен тыс отырыста Халықаралық қылмыстық соттан шығу туралы қарар жобасын қарады. Парламенттің баспасөз қызметі тек «тиісті шешімдер қабылданды» деп хабарлады, бірақ бастамашыны да, негіздемені де атамады. Бұл Халықаралық қылмыстық сот Ресей президенті Владимир Путинді қамауға алу ордерін орындауға қарсы Тәжікстанның дәлелдерін қабылдамағаннан кейін болып отыр.
Негізгі фактілер
- Тәжікстан парламентінің төменгі палатасы 16 қыркүйектегі кезектен тыс отырыста Халықаралық қылмыстық соттан шығу туралы қарар жобасын қарады.
- Халықаралық қылмыстық соттың II алдын ала тергеу палатасы 2026 жылғы 19 наурызда Владимир Путинді қамауға алу ордерін орындауға қарсы Тәжікстанның дәлелдерін қабылдамады.
- Тәжікстан Рим статутына 1998 жылғы 30 қарашада қол қойып, 2000 жылғы 5 мамырда ратификациялады, бұл Орталық Азиядағы мұны жасаған жалғыз ел болды.
- Ресейден ақша аударымдары 2024 жылы Тәжікстан ЖІӨ-нің шамамен 49 пайызын құрады, ал Халықаралық көші-қон ұйымы 2024 жылдың ортасында Ресейде 1,2 миллион тәжік бар деп есептеді.
- 2025 жылғы 10 сәуірде Freedom for Eurasia, Украина халықаралық еріктілер қоры және тыйым салынған Ислам жаңғыру партиясы Халықаралық қылмыстық сотқа 15-бап бойынша хабарлама берді.
Парламент әрекеттері
Тәжікстан парламентінің төменгі палатасы 16 қыркүйектегі кезектен тыс отырыста Халықаралық қылмыстық соттан шығу туралы қарар жобасын қарады. Парламенттің баспасөз қызметі тек «тиісті шешімдер қабылданды» деп хабарлады, бірақ бастамашыны да, негіздемені де атамады және пленарлық отырыстағы дауыс беру туралы ештеңе айтпады. Тәжік заңнамасы бойынша шығу үшін қажетті ішкі рәсімдер жарияланбады. Халықаралық деңгейде Рим статутының 127-бабы БҰҰ Бас хатшысына жазбаша хабарлама жіберуді талап етеді, ал шығу бір жылдан кейін күшіне енеді. БҰҰ шарттар базасы әлі де Тәжікстанды қатысушы мемлекет ретінде тіркейді.
Путин ордерінің контексті
2025 жылғы қазанда Душанбе Ресей-Орталық Азия саммиті мен ТМД кездесуінде Путинді қабылдады, бірақ Халықаралық қылмыстық сот 2023 жылғы наурызда Ресей президентіне украин балаларын депортациялағаны үшін қамауға алу ордерін берген болатын. Сапардан бірнеше апта бұрын тәжік ресмилері сотқа ордерді орындамайтындарын мәлімдеп, мемлекет басшысының иммунитетін, Ресейдің Халықаралық қылмыстық сотқа мүше еместігін және ТМД-ның келуші көшбасшылардың «қауіпсіздігі мен кедергісіз қозғалысын» қамтамасыз ету міндеттемелерін алға тартты. Халықаралық қылмыстық соттың II алдын ала тергеу палатасы бұл дәлелдерді 2026 жылғы 19 наурызда қабылдамады, ал сот президиумы орындамау туралы қорытындыны мамырда қатысушы мемлекеттер ассамблеясына берді. 201-ші ресейлік әскери база Тәжікстанда кем дегенде 2042 жылға дейін қолданылатын келісім бойынша орналасқан, оны Мәскеу бір кездері іс жүзінде тегін деп атаған. Ақша аударымдары, басым көпшілігі Ресейдегі жұмысшылардан, 2024 жылы ЖІӨ-нің шамамен 49 пайызын құрады, ал Халықаралық көші-қон ұйымы 2024 жылдың ортасында Ресейде шамамен 1,2 миллион тәжік бар деп есептеді.
Халықаралық қылмыстық сотқа шағым
2025 жылғы 10 сәуірде француз адвокаты Николя Линёль атынан өкілдік еткен Freedom for Eurasia, Украина халықаралық еріктілер қоры және тыйым салынған Ислам жаңғыру партиясы Халықаралық қылмыстық сотқа 15-бап бойынша хабарлама берді. Орындамау туралы қорытынды елдің Халықаралық қылмыстық соттан шығуға міндетті екенін білдірмейді; Моңғолия 2024 жылғы қазанда сол қамауға алу ордері бойынша бұзушы деп танылды және әлі де қатысушы мемлекет болып қала береді. Тәжікстанның Халықаралық қылмыстық сотқа мүшелігін қайта қарауы мүлдем басқа нәрсемен байланысты болуы мүмкін.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы