Тәжікстан ҮЕҰ-лары БҰҰ-да адам құқықтары жөніндегі баяндаманы 2026 жылдың қарашасында ұсынады
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Тәжікстанның жеті үкіметтік емес ұйымы БҰҰ-ның Әмбебап мерзімді шолуына 65 беттік баяндама дайындады, онда 2025 жылы 900-ден астам қоғамдық ұйымның мәжбүрлі түрде жабылғаны және 1452 ауған босқынының елден шығарылғаны айтылады. Баяндаманы БҰҰ-ның Жұмыс тобы 2026 жылдың қарашасында үкіметтің ресми есебімен бірге қарайды. Онда сондай-ақ 2023 жылы 40 әскери қызметкердің қаза тапқаны және ақтау үкімдерінің үлесі 0,1 пайыз екені атап өтіледі.
Негізгі фактілер
- Тәжікстанның жеті ҮЕҰ-сы БҰҰ-ның Әмбебап мерзімді шолуына 2021–2025 жылдарға арналған 65 беттік баяндама ұсынды.
- Баяндамада 2025 жылдың алғашқы 10 айында 900-ден астам қоғамдық ұйымның мәжбүрлі түрде жабылғаны және 1452 ауған босқынының елден шығарылғаны айтылады.
- Тәжікстан соттарында ақтау үкімдерінің үлесі 0,1 пайызды құрады, ал 2023 жылы 40 әскери қызметкер қаза тапты.
- Баяндаманы БҰҰ-ның Жұмыс тобы 2026 жылдың қарашасында үкіметтің ресми есебімен бірге қарайды.
Азаматтық қоғамға шектеулер
Баяндамада Тәжікстандағы азаматтық қоғам кеңістігі 2021–2025 жылдары бұрын-соңды болмаған дәрежеде тарылғаны атап өтіледі. Көптеген ұйымдар өзін-өзі таратуға мәжбүр болды, ал қалғандары қаржылық қиындықтарға, мемлекеттік алымдардың өсуіне және тұрақты тексерулерге тап болды. Авторлар сөз бостандығы жағдайын дағдарысты деп сипаттайды және Тәжікстан халықаралық рейтингтерде «еркін емес» елдер қатарына жататынын атап өтеді.
Сот жүйесі мен армия
Авторлар сот реформасы қалаған нәтижеге әкелмегенін, ал соттар іс жүзінде атқарушы билік пен прокуратураға қатты тәуелді екенін атап көрсетеді. Ақтау үкімдерін шығару сирек құбылысқа айналды — олардың үлесі бар болғаны 0,1 пайызды құрайды. Баяндамада жарғыдан тыс қарым-қатынастар мен армиядағы өлім-жітім жойылмағаны айтылады: тек 2023 жылы 40 әскери қызметкер қаза тапты.
Босқындар мен азаматтығы жоқ балалар
Заңнамалық кепілдіктерге қарамастан, 2025 жылдың алғашқы 10 айында 1452 ауған босқыны мәжбүрлі түрде елден шығарылды, бұл авторлардың пікірінше, халықаралық нормаларды айқын бұзу болып табылады. Азаматтығы жоқ ата-аналардың балалары туғаннан бастап құжатсыз және азаматтықсыз қалады, бұл БҰҰ-ның Тұрақты даму мақсаттарына қайшы келеді. Мемлекеттік органдардың баяндамаға қатысты ұстанымы белгісіз, алайда БАҚ қоғамдық ұйымдардың мәжбүрлі түрде жабылуы, әскери қызметкерлердің қаза табуы және ақтау үкімдерінің болмауы жағдайларын бірнеше рет жариялады.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы