Ирандықтар Махса Аминидің қайтыс болғанына төрт жыл толуын және «Әйел, өмір, бостандық» наразылықтарын атап өтуде
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Осы аптада ирандықтар 22 жастағы күрд қызы Махса Аминидің қайтыс болғанына төрт жыл толуын атап өтуде. Оны Иранның әдеп полициясы хиджаб кию ережелерін бұзды деген күдікпен ұстаған еді. Амини 2022 жылғы 16 қыркүйекте қайтыс болып, бұл оқиға 2023 жылдың басына дейін жалғасқан «Әйел, өмір, бостандық» ұранымен бүкіл ел бойынша наразылықтарға себеп болды. Қозғалыс билік міндетті хиджабты күштеп таңуды жалғастырғанына қарамастан, ирандықтардың киіну және ойлау мәнерін айтарлықтай өзгертті.
Негізгі фактілер
- Махса Амини, 22 жаста, Тегеранда Иран әдеп полициясы ұстағаннан кейін үш күн өткен соң, 2022 жылғы 16 қыркүйекте қайтыс болды.
- БҰҰ фактілерді анықтау миссиясының деректері бойынша, наразылықтар кезінде кемінде 550 ирандық, оның ішінде Иранның 31 провинциясының 26-сында 68 бала мен 49 әйел қаза тапты.
- Наразылықтар 2023 жылдың басына дейін жалғасып, бүкіл әлемде қолдау тапты.
- Бұл оқиғаны ашуға көмектескен екі журналист кейін ұлттық қауіпсіздікке қатер төндірді деген айыппен түрмеге жабылды.
Ұстау және қайтыс болу
Махса Аминиді Иранның әдеп полициясы міндетті хиджаб туралы заңдарды сақтамады деген күдікпен ұстады. Бейнебақылау камераларының жазбаларында Аминидің Тегеран орталығындағы қайта тәрбиелеу орталығында есінен танып қалғаны көрінеді. Ол жақын маңдағы ауруханаға жеткізіліп, үш күннен кейін, 2022 жылғы 16 қыркүйекте қайтыс болды. Билік Аминидің бұрыннан бар аурулары болғанын мәлімдеді, бірақ оның әкесі камераластары оны полиция фургонында ұрғанын айтқанын жеткізді.
Бүкіл ел бойынша наразылықтар
Аурухана жанында және Аминидің туған қаласы Саккезде оның жерлеу рәсімінен кейін шағын демонстрациялар басталды. Бірнеше апта ішінде наразылықтар бүкіл Иранға таралып, әйелдер мен жалпы ирандықтар үшін көбірек еркіндік талап етті. Наразылықтар 2023 жылдың басына дейін жалғасып, бүкіл әлемде қолдау тапты. БҰҰ-ның Ирандағы тәуелсіз халықаралық фактілерді анықтау миссиясы кейін наразылықтар кезінде кемінде 550 ирандық қаза тапқаны туралы хабарламаларды растады.
Мәдени өзгеріс
«Әйел, өмір, бостандық» ұраны қозғалыстың символына айналды. Al Jazeera сұхбаттарына сәйкес, қозғалыс ирандықтардың киіну және ойлау мәнерін айтарлықтай өзгертті. Тегеранның 26 жастағы тұрғыны Бахар қозғалыс ауқымды мәдени өзгерістер мен неғұрлым прогрессивті бірегейлік тудырғанын айтты.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы