Конго ДР полициясы Тшисекедидің үшінші мерзіміне қарсы наразылықты таратты

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Сейсенбіде полиция Киншасада көзден жас ағызатын газ қолданып, кемінде 10 адамды ұстады, жүздеген адам президент Феликс Тшисекедиге үшінші мерзімге сайлануға мүмкіндік беретін конституциялық өзгерістерге қарсы наразылық білдірді. Билік енгізген шектеулерге қарамастан, Лубумбаши мен Увирада да шерулер өтті. Тәртіпсіздіктер Тшисекеди ұлттық диалог жоспарын жариялағаннан кейін үш апта өткен соң орын алды, ал ел Эбола індетінің таралуымен және шығыстағы жалғасып жатқан қақтығыспен күресіп жатыр.
Негізгі фактілер
- Сейсенбіде Киншасада қақтығыстар кезінде кемінде 10 адам ұсталды, деп хабарлады полиция.
- Наразылықтар президент Феликс Тшисекедиге үшінші мерзімге сайлануға мүмкіндік беретін конституциялық өзгерістерге қарсы C64 коалициясы жариялаған жалпыұлттық іс-қимыл күнінің бөлігі болды.
- Маусымда Конго ДР парламенті конституциялық өзгерістерді референдумға шығаруға мүмкіндік беретін заң жобасын қабылдады.
- Конго ДР мен Руанда өкілдері 2025 жылғы Вашингтон келісімдерін жүзеге асыру жөніндегі келіссөздер үшін 16 және 17 қыркүйекте Женевада қайта кездесуі тиіс.
Наразылықтар
Сейсенбіде Киншасада жүздеген адам президент Феликс Тшисекедиге үшінші мерзімге сайлануға мүмкіндік беретін конституциялық өзгерістерге қарсы наразылық акциясына шықты. Полиция қақтығыстар кезінде көзден жас ағызатын газ қолданып, кемінде 10 адамды ұстады. Билік енгізген шектеулерге қарамастан, елдің оңтүстік-шығысындағы ірі тау-кен орталығы Лубумбашиде және Увирада да шерулер өтті. Наразылықтар Тшисекедидің конституцияны өзгерту әрекетіне қарсы тұру үшін оппозициялық күштер құрған C64 коалициясы жариялаған жалпыұлттық іс-қимыл күнінің бөлігі болды. C64 жетекшілерінің бірі, «Энволь» оппозициялық партиясынан Мохамед Эйенга көптеген белсенділердің негізсіз ұсталғанын мәлімдеді, ал провинциялық полиция басшысы генерал Блез Килимбалимба бейбіт шерушілердің ұсталмағанын алға тартты.
Конституциялық өзгерістер және саяси контекст
Конго конституциясы қазіргі уақытта президенттік өкілеттікті екі бесжылдық мерзіммен шектейді. Маусымда Конго ДР парламенті конституциялық өзгерістерді референдумға шығаруға мүмкіндік беретін заң жобасын қабылдады, ал Тшисекеди коалициясының мүшелері оның билікте қалуына мүмкіндік беретін түзетулерді қолдады. Оппозициялық партиялар мен ықпалды католик шіркеуі бұл ұсынысты айыптады. Тәртіпсіздіктер Тшисекеди оппозициялық партиялар, азаматтық қоғам және діни көшбасшылар қатысатын ұлттық диалог жоспарын жариялағаннан кейін үш апта өткен соң орын алды, алайда талқылаудан M23 көтерілісшілері мен Конго ДР шығысының бір бөлігін бақылайтын басқа топтар шығарылады.
Аймақтық қақтығыс және Эбола
Ресурстарға бай шығыс аймақ үшін күрес ондаған жылдар бойы жалғасып келеді және 2024 жылы қайта шиеленісті. Киншаса Руанданы M23 көтерілісшілерін қолдады деп айыптайды, ал Кигали мұны жоққа шығарады. Конго ДР мен Руанда өкілдері 2025 жылғы Вашингтон келісімдерін жүзеге асыру жөніндегі келіссөздер үшін 16 және 17 қыркүйекте Женевада қайта кездесуі тиіс. Қақтығыс Конго ДР-ның бүгінгі күнге дейін тарихтағы ең ауқымды Эбола індетін тежеу жөніндегі күш-жігерін қиындатты.