ДСҰ жаһандық сауда ережелерін реформалау қажеттігін ескертті
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Дүниежүзілік сауда ұйымы сейсенбіде жарияланған жылдық баяндамасында мүшелерін жаһандық сауда ережелерін реформалауға шақырды. Реформасыз, деп ескертеді ДСҰ, фрагментация 2050 жылға қарай әлемдік ЖІӨ-ні 5,1%-ға және экспортты 18,6%-ға қысқартуы мүмкін.
Негізгі фактілер
- ДСҰ-ның 15 қыркүйекте жарияланған жылдық баяндамасында фрагментацияны болдырмау үшін жаһандық сауда ережелерін реформалауға шақыру бар.
- Егер әлем бәсекелес геосаяси блоктарға бөлінсе, 2050 жылға қарай әлемдік ЖІӨ 5,1%-ға, ал экспорт 18,6%-ға төмен болуы мүмкін.
- Көпжақты ынтымақтастықты жеке еркін сауда келісімдерімен алмастыру әлемдік ЖІӨ-ні 6,9%-ға, ал экспортты шамамен 27%-ға қысқартуы мүмкін.
- Көпжақты ынтымақтастықты нығайту әлемдік ЖІӨ-ге 2,9% және экспортқа шамамен 18% қосуы мүмкін, бұл ретте ең үлкен пайданы ең аз дамыған елдер алар еді.
- Қазіргі уақытта әлемдік сауданың шамамен 72%-ы ДСҰ-ның ең қолайлы режим тарифтері бойынша жүзеге асырылады, бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 8 пайыздық тармаққа төмен.
Реформаға шақыру
ДСҰ 15 қыркүйекте жарияланған жылдық баяндамасында мүшелерін жаһандық сауда ережелерін реформалауға шақырды. Ұйым қолданыстағы ережелер экономикалық ықпалдың бөлінуіндегі өзгерістерге, цифрлық сауданың дамуына және саяси шиеленістің күшеюіне әрең ілесіп отырғанын ескертті. ДСҰ-ның бас экономисі Роб Штайгер Reuters агенттігіне сауда жүйесі экономикалық биліктің кеңірек бөлінуі, мемлекеттік араласудың өсуі, сауда сипатының өзгеруі және саяси қақтығыстардың күшеюі салдарынан «сыни жол айрығында» тұрғанын мәлімдеді.
Фрагментация сценарийлері
ДСҰ экономистері әлем бәсекелес геосаяси блоктарға бөлінген жағдайда, фрагментациясыз сценариймен салыстырғанда 2050 жылға қарай әлемдік ЖІӨ 5,1%-ға, ал экспорт 18,6%-ға төмен болатынын есептеді. Егер көпжақты ынтымақтастық жеке еркін сауда келісімдерімен алмастырылса, әлемдік ЖІӨ 6,9%-ға, ал экспорт шамамен 27%-ға қысқаруы мүмкін. Керісінше, көпжақты ынтымақтастықты нығайту әлемдік ЖІӨ-ге 2,9% және экспортқа шамамен 18% қосуы мүмкін. Ең аз дамыған елдер ынтымақтастықты күшейтуден ең үлкен пайда көріп, фрагментациядан ең үлкен шығынға ұшырар еді.
Сауда саясатына қысым
Қорытындылар елдердің сауда шиеленісінің өсуі және АҚШ президенті Дональд Трамп әкімшілігінің баж салықтарын енгізуі жағдайында аймақтық және салалық сауда келісімдерін жиі жасасуы аясында жасалды. Штайгер көпжақты келісімдер сауданы қалаулы серіктестерге емес, ең тиімді өндірушілерге бағыттауы үшін ДСҰ қамтамасыз ететін берік құрылымдық негіз қажет екенін атап өтті. ДСҰ соңғы жылдары сауда саясатындағы белгісіздік бұрын-соңды болмаған деңгейге жеткенін мәлімдеді. Қазіргі уақытта әлемдік сауданың шамамен 72%-ы ДСҰ-ның ең қолайлы режим тарифтері бойынша жүзеге асырылады, бұл мүшелерден барлық басқа мүшелерге тең жағдай жасауды талап етеді, бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 8 пайыздық тармаққа төмен.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы