Қазақстан референдумнан кейін екі палаталы парламентті 145 депутаттан тұратын Құрылтайға ауыстырды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстанда 2026 жылғы 15 наурыздағы референдумнан кейін екі палаталы парламенттің орнына жаңа бір палаталы Құрылтай жұмыс істей бастады. 145 депутат партиялық пропорционалды жүйе бойынша бес жылға сайланды. Заңгерлер бір палаталы құрылым заң шығаруды жылдамдатуы мүмкін деп есептейді, бірақ заңдардың сапасы мен депутаттардың тәжірибесіне қатысты тәуекелдер туралы ескертеді.
Негізгі фактілер
- Құрылтай 2026 жылғы 15 наурыздағы конституциялық референдумнан кейін 2026 жылғы 1 шілдеде Мәжіліс пен Сенаттың орнын басты.
- Барлық 145 депутат біртұтас жалпыұлттық округ бойынша партиялық пропорционалды жүйемен бес жылға сайланды.
- Құрылтайда сегіз тұрақты комитет құрылып, төраға мен төраға орынбасарлары сайланды.
- Президент Қасым-Жомарт Тоқаев «Құрылтай» атауы жаңа органды Қазақстандағы шешім қабылдаудың тарихи дәстүрлерімен байланыстыратынын мәлімдеді.
- Заңгер Алуа Ибраева бір палаталы жүйе заң шығаруды жылдамдатуы мүмкін, бірақ тәжірибелі депутаттар мен сарапшылармен кеңесуді қажет етеді деп санайды.
Бір палаталы жүйеге көшу
Реформаға дейін Қазақстан парламенті Мәжіліс пен Сенаттан тұрды, заң жобалары екі палатада кезекпен қаралды. 2026 жылғы 15 наурыздағы референдум екі палаталы құрылымды жойған жаңа конституцияны бекітті. 2026 жылғы 1 шілдеден бастап Құрылтай 145 депутаттан тұратын жалғыз заң шығарушы орган ретінде жұмыс істей бастады. Құрылтай Қазақстанда заң шығару билігін жүзеге асыратын жоғары өкілді орган ретінде айқындалды.
Заң шығару процесі және сарапшылар пікірі
Заңгер Алуа Ибраева бір палаталы жүйе заң шығаруды жылдамдатуы мүмкін деп есептейді, өйткені заң жобалары енді екі палата арасында ауыспайды. Ол бұрынғы жүйе кейде заң жобаларын палаталар арасында қайтарып, уақыт жоғалтатынын атап өтті. Ибраева заңдардың сапасын сақтау үшін жаңа депутаттарға заң шығару тәжірибесі мен сарапшылармен, заңгерлермен жұмыс қажет екенін ескертті. Президент Тоқаев Құрылтай мемлекеттік аппарат жұмысына серпін беріп, ұлттық заңнама сапасын арттыруы тиіс деп мәлімдеді.
Депутаттарды сайлау
Барлық 145 депутат біртұтас жалпыұлттық округ бойынша партиялық тізімдер негізінде пропорционалды жүйемен сайланды. Депутаттар бес жылдық мерзімге сайланды. Құрылтайда сегіз тұрақты комитет құрылып, төраға мен төраға орынбасарлары сайланды.
1 дереккөз
Уақыт · артта қалуы