Ресей Иранға «Рособоронэкспорт» арқылы зымыран қозғалтқышын жасауға көмектесті — FT

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Ресейлік зымыран мамандары Иранға C430L кодтық атауымен жасырын бағдарлама аясында жаңа буын зымырандары үшін тікелей ағынды әуе-реактивті қозғалтқыш жасауға көмектесті, деп хабарлайды Financial Times. Бағдарлама 2023 жылы басталып, Америка-Израильдің Иранға қарсы соғысы кезінде жалғасты, ал хат алмасулардың тарап кетуі келіссөздердің 2026 жылдың жазына дейін жүргізілгенін көрсетеді. Көмек мемлекеттік қару экспорттаушы «Рособоронэкспорт» пен машина жасау зымыран ҒЗБ арқылы үйлестірілген болуы мүмкін.
Негізгі фактілер
- C430L бағдарламасы 2023 жылы басталып, Америка-Израильдің Иранға қарсы соғысы кезінде жалғасты, ал хат алмасулардың тарап кетуі келіссөздердің 2026 жылдың жазына дейін жүргізілгенін көрсетеді.
- Ресейлік ресми тұлғалар мен жетекші мамандар Иран Қорғаныс министрлігімен келісімшартқа 2023 жылдың қарашасында ресми қол қойылғанға дейін Иранға бірнеше рет барды.
- 2025 жылдың сәуірінде «Рособоронэкспорт» бағдарлама аясындағы техникалық талқылаулар үшін Иранға 24-ке жуық ресейлік маманды жіберуді ұсынды.
- Бағдарламаның негізгі мақсаты Иранға қанатты зымырандарға дыбыстан бірнеше есе жоғары жылдамдыққа жетуге мүмкіндік беретін тікелей ағынды әуе-реактивті қозғалтқыш жасауға көмектесу болды.
- Conflict Armament Research аға сарапшысы Фабиан Хинц бағдарламаны Ресейден Иранға «өте сезімтал және стратегиялық әскери технологиялар беру» деп атады.
Бағдарламаның бастауы және үйлестіру
C430L кодтық атауымен жасырын зымыран бағдарламасы 2023 жылы басталып, Америка-Израильдің Иранға қарсы соғысы кезінде жалғасты, деп хабарлайды Financial Times. Көмек зымыран технологияларына маманданған машина жасау ҒЗБ-мен үйлестіре отырып, мемлекеттік қару экспорттаушы «Рособоронэкспорт» арқылы үйлестірілген болуы мүмкін. Сапарлар туралы жазбалардың тарап кетуі ресейлік ресми тұлғалар мен компанияның жетекші мамандары Иран Қорғаныс министрлігімен келісімшартқа 2023 жылдың қарашасында ресми қол қойылғанға дейін Иранға бірнеше рет барғанын көрсетеді. 2025 жылға қарай ресейлік компания Иранның реактивті қозғалтқыш қондырғысына қатысты техникалық құжаттаманың айтарлықтай көлемін алған болуы мүмкін.
Техникалық бағыт және зымыран әлеуеті
Бағдарламаның негізгі мақсаты Иранға қанатты зымырандарға дыбыстан бірнеше есе жоғары жылдамдыққа жетуге мүмкіндік беретін тікелей ағынды әуе-реактивті қозғалтқыш жасауға көмектесу болды. Ресейлік инженерлер Иранның ұшу сынақтарының деректерін талдап, Тегеранға отын жүйесіндегі өзгерістер, жану тұрақтылығы және қозғалтқыштың ауа қабылдағыштары мен саптамаларының конструкциясы туралы егжей-тегжейлі техникалық сұрақтар жіберді. Зымыран және қорғаныс саласындағы сарапшылар технология кемелер мен жерүсті нысандарын жоюға арналған жоғары жылдамдықты қанатты зымырандарда қолданылуы ықтимал деп есептейді. ЦРУ-дың бұрынғы әскери сарапшысы Джим Лэмсон мұндай қару Иранға «АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелеріне қауіп төндіре алатын мүлдем жаңа стратегиялық жүйе» беретінін мәлімдеді.
Сарапшылардың бағалауы және стратегиялық салдары
Conflict Armament Research аға сарапшысы және Иранның зымыран бағдарламасы бойынша сарапшы Фабиан Хинц бұл беруді Иран ондаған жылдар бойы қол жеткізуге ұмтылған «өте сезімтал және стратегиялық әскери технология» деп сипаттады. Хинц мұндай беру Ресейде ең жоғары саяси деңгейде мақұлдауды қажет ететінін атап өтті. Sciences Po оқытушысы Николь Граевски бағдарлама Ресейдің украин соғысының салдарын басқа аймақтарға таратуға және АҚШ-ты басқа майдандарға тартуға тырысқанын көрсетеді деп мәлімдейді.