Өзбекстан шағын бизнесті тексеруге үш жылдық мораторий енгізді
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Өзбекстан 27 тамыздан бастап шағын кәсіпкерлік субъектілерін тексеруге үш жылдық мораторий енгізді. Президент жарлығы қылмыстық істер аясындағы, адам денсаулығына әсерді зерттеу, еңбек заңнамасының сақталуы, азаматтардың өтініштерін қарау, ҚҚС өтеу және кәсіпорынды тарату кезіндегі тексерулерді алып тастайды. Талаптарды бұза отырып жүргізілген тексерулер заңсыз деп танылып, кінәлі лауазымды тұлғалар жауапкершілікке тартылады.
Негізгі фактілер
- Мораторий 2026 жылғы 27 тамызда кәсіпкерлермен алтыншы ашық диалогтан кейін қол қойылған президент жарлығы негізінде күшіне енді.
- Мораторий талаптарын бұза отырып жүргізілген шағын бизнесті тексерулер заңсыз деп есептеледі, ал кінәлі лауазымды тұлғалар жауапкершілікке тартылады.
- Бизнес-омбудсмен соңғы үш жылдағы шағын бизнесті тексеру материалдарын зерделеу үшін «Тиімді бақылау» арнайы іс-шарасын өткізеді.
- Президент Шавкат Мирзиёев зерттелген 5 000 кәсіпорынның жартысынан көбі жылына екі-үш рет салық тексеруіне ұшырағанын, ал 21%-ы төрт және одан да көп рет тексерілгенін мәлімдеді.
Мораторийдің қолданылу аясы
Мораторий шағын кәсіпкерлік субъектілерінің барлық тексерулеріне үш жыл мерзімге қолданылады. Қылмыстық істер аясындағы, қызметтің адам денсаулығына әсерін зерттеу, еңбек заңнамасының сақталуы, азаматтардың өтініштерін қарау, ҚҚС өтеу және кәсіпорынды тарату кезіндегі тексерулер ерекшелік болып табылады. Жарлыққа президент Шавкат Мирзиёев 27 тамызда кәсіпкерлермен алтыншы ашық диалог қорытындысы бойынша қол қойды.
Бақылау және жауапкершілік
Мораторий кезеңінде белгіленген талаптарды бұза отырып жүргізілген тексерулер заңсыз деп танылады. Заңсыз тексерулерге кінәлі лауазымды тұлғалар жауапкершілікке тартылады. Бизнес-омбудсмен соңғы үш жылдағы шағын бизнесті тексеру материалдарын талдау үшін «Тиімді бақылау» бастамасын іске қосады. Бақылаушы органдар тарапынан бұзушылықтар анықталған жағдайда тиісті шаралар қабылданады, ал заңсыз немесе тәртіпті бұза отырып жүргізілген тексерулер жағдайында кәсіпкерлердің құқықтары қалпына келтіріледі.
Алғышарттар мен негіздеме
Президент Мирзиёев бұған дейін бизнесті тексеруге мораторий белгілеу ниетін мәлімдеген болатын. Ол зерттелген бес мың кәсіпорынның жартысынан көбі жылына екі-үш рет салық тексеруіне ұшырағанын атап өтті. Тағы 21% кәсіпорын жылына төрт және одан да көп рет тексерілген. Кәсіпкерлерді өрт, құрылыс, санитарлық, карантиндік және энергетикалық қадағалау өкілдері де бірнеше рет тексерген.
1 дереккөз
Өзбекстан шағын бизнесті тексеруге үш жылдық мораторий енгізді
