Curiosity марсоходы 3,5 млрд жылдық Марс құмтасынан 21 органикалық молекула тапты
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
NASA-ның Curiosity марсоходы Гейл кратеріндегі бұрғыланған құмтас үлгісінен 21 органикалық молекуланы анықтады, оның ішінде жетеуі Марста бұрын табылмаған. 2020 жылдың қазанында алынған Mary Anning 3 үлгісі жойылып кеткен ылғалды ортаның күрделі химиялық жазбасын сақтаған. Бұл жаңалық тіршіліктің бар екенін дәлелдемейді, бірақ органикалық қосылыстар Марс жынысында миллиардтаған жыл бойы сақтала алатынын көрсетеді.
Негізгі фактілер
- NASA-ның Curiosity марсоходы Гейл кратеріндегі Mary Anning 3 үлгісінен 21 органикалық молекуланы тапты, оның ішінде жетеуі Марста бұрын табылмаған.
- Үлгі 2020 жылдың қазанында шамамен 3,5 миллиард жылдық Knockfarrill Hill құмтасынан бұрғыланды.
- Анықталған сигналдардың бірі Жердегі РНҚ мен ДНҚ химиясында қолданылатын сақиналы құрылым — азотты гетероциклге сәйкес келеді.
- Марс жаһандық магнит өрісін 3,5 миллиард жылдан астам уақыт бұрын, кең таралған бағалау бойынша шамамен 3,7 миллиард жыл бұрын жоғалтты.
- NASA-ның MAVEN миссиясы Марстың бастапқы атмосферасының басым бөлігі ғарышқа жоғалғанын, әсіресе белсендірек жас Күннің әсерінен екенін анықтады.
Ежелгі жыныстағы органикалық молекулалар
Mary Anning 3 үлгісінде 21 көміртегі бар молекула, соның ішінде ароматты, күкіртті, оттекті және азотты қосылыстар табылды. Бұл молекулалардың жетеуі Марста бұрын ешқашан анықталмаған. Бір сигнал азотты гетероциклге — көміртегі мен азоттан тұратын сақинаға сәйкес келді, ол Жердегі РНҚ мен ДНҚ химиясында қолданылатын құрылымдар тобына жатады. NASA-ның ашық тізілімі үлгідегі 21 органикалық молекуланы санады, бірақ агенттік «органикалық» биологиялық емес, көміртегі бар дегенді білдіретінін атап өтті. Басты қорытынды — жойылып кеткен ылғалды ортадан шыққан жыныс Марс тарихының шамамен төрттен үш бөлігі бойы күрделі органикалық мұрағатты сақтаған.
Гейл кратерінің геологиялық контексі
Curiosity Mary Anning 3 үлгісін 2020 жылдың қазанында Шарп тауының төменгі беткейлеріндегі сазға бай Глен-Торридон аймағында бұрғылады. Шөгінді қабаттар көлдер мен бұлақтар Гейл кратерінің бұл бөлігін бірнеше рет алып жатқанын, кейде жергілікті орта өзгерген сайын толып, кебетінін көрсетеді. Құмтас шамамен 3,5 миллиард жылдық Knockfarrill Hill қабатына жатады, бұл оны терең планеталық ауысуға жақын орналастырады. Ежелгі Марс қыртысының қалдық магниттелуі Марстың бір кездері планета ішінде пайда болатын жаһандық динамосы болғанын және өріс 3,5 миллиард жылдан астам уақыт бұрын жойылғанын көрсетеді. Динамоның жоғалуы планеталық магниттік қорғанысты алып тастап, күн желінің жоғарғы атмосферамен тікелей әрекеттесуіне жол ашты.
Атмосфераның жоғалуы және су тарихы
NASA-ның MAVEN миссиясының өлшемдері ғарышқа ағу атмосфераның жоғалуының маңызды бөлігі болғанын, әсіресе белсендірек жас Күннің әсерінен екенін көрсетеді. MAVEN бір кездері болған газдың басым бөлігі жоғалғанын анықтады, бірақ ғарышқа ағу жалғыз процесс емес еді. Соққылар, ерте гидродинамикалық кету, қыртыспен химиялық реакциялар, қату және көмілу — бәрі ұшпа заттарды қайта бөлуге немесе жоюға көмектесті. Жер бетіндегі су жаһандық климаттың нашарлауы басталғаннан кейін де аймақтық деңгейде сақталды, бұл айқын реттілік емес, ұзақ қабаттасуды көрсетеді. Сазды минералдар құнды нысаналар болып табылады, өйткені органикалық материал олардың үлкен реактивті беттеріне жабыса алады немесе шөгінді жынысқа тығыздалғанда ішіне қамалады.
1 дереккөз
Curiosity марсоходы 3,5 млрд жылдық Марс құмтасынан 21 органикалық молекула тапты
