Қазақстан мен Әзербайжан Каспий арқылы су асты оптикалық кабелін тартуды аяқтады
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстан мен Әзербайжан Орталық Азия мен Еуропаны Ресейді айналып өтетін транскаспий талшықты-оптикалық кабелінің су асты кезеңін аяқтады. Желіні коммерциялық пайдалану 2026 жылдың соңына дейін күтілуде. Ұзындығы шамамен 380 шақырым кабель Сумгаит пен Қазақстан жағалауы арасында тартылды, жобаны «Қазақтелеком» мен AzerTelecom жүзеге асыруда.
Негізгі фактілер
- Ұзындығы шамамен 380 шақырым су асты оптикалық кабелі Сумгаит пен Қазақстан жағалауы арасында тартылды.
- Желіні коммерциялық пайдалану 2026 жылдың соңына дейін күтілуде.
- Internet Society деректері бойынша Қазақстанның халықаралық интернет-трафигінің шамамен 95%-ы ресейлік желілер арқылы өтеді.
- Жобаны «Қазақтелеком» мен AzerTelecom бірлесіп жүзеге асыруда.
- Кабель Транскаспий халықаралық көлік бағытының, яғни Орта дәліздің цифрлық инфрақұрылымының бөлігі болады.
Кабель бағыты мен операторлар
Ұзындығы 380 шақырым кабель Әзербайжан жағалауындағы Сумгаиттан Қазақстан жағалауына дейін тартылды. Жобаны «Қазақтелеком» мен AzerTelecom бірлесіп жүзеге асыруда. Желі Орта дәліз деп аталатын Транскаспий халықаралық көлік бағытының цифрлық инфрақұрылымының бөлігі болады. Орта дәліз Қытай мен Орталық Азияны Каспий теңізі, Әзербайжан, Грузия және Түркия арқылы Еуропамен байланыстырады.
Аймақтық байланыс және баламалар
The National Interest келтірген Internet Society деректері бойынша Қазақстанның халықаралық интернет-трафигінің шамамен 95%-ы ресейлік желілер арқылы өтеді. Қазақстан сонымен қатар Өзбекстан, Қырғызстан және Тәжікстанның интернетке шығуы үшін негізгі транзиттік торап болып табылады, олардың трафигінің едәуір бөлігі әрі қарай Ресей арқылы бағытталады. Сонымен қатар Trump Route for International Peace and Prosperity (TRIPP) аясында Армения арқылы тағы бір байланыс бағыты қалыптасуда. TRIPP жобасы материктік Әзербайжанды Нахчыванмен және одан әрі Түркиямен байланыстыруды көздейді. Бағытты басқарумен 49 жылдық жалдау негізінде 74%-ы АҚШ-қа тиесілі TRIPP Development Company айналысады.
ЖИ инфрақұрылымы және бәсеке
Қазақстан Nvidia H200 үдеткіштері негізінде екі суперкомпьютерді пайдалануда. Әзербайжан 2025 жылдың соңында өзінің суперкомпьютерлік орталығын іске қосты. 2026 жылдың шілдесінде американдық Firebird Арменияда жасанды интеллект саласындағы есептеулер үшін ірі нысан ашты. Firebird 2027 жылдың соңына дейін нысанның қуатын 70 мың графикалық процессорға және 300 МВт-қа дейін арттыруды жоспарлап отыр. Firebird сондай-ақ қазақстандық Data Center Valley-мен жалпы қуаты 250 МВт болатын екі нысанды дамыту туралы келісім жасады.
1 дереккөз
Қазақстан мен Әзербайжан Каспий арқылы су асты оптикалық кабелін тартуды аяқтады
