ЕСПЧ Үлкен палатасы Осман Каваланы босатуды және өтемақы төлеуді ұйғарды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Еуропалық адам құқықтары сотының Үлкен палатасы Түркия Осман Каваланы дереу босатып, үкімін жоюы керек деп шешті. Сот Түркия Каваланы ұстауда және 2019 жылдан кейінгі сотталуында Еуропалық адам құқықтары конвенциясын бұзғанын анықтады. Түркия бұзушылықтар үшін өтемақы төлеуге міндетті.
Негізгі фактілер
- ЕСПЧ Үлкен палатасы 2026 жылғы 25 тамызда Осман Кавала дереу босатылып, үкімі жойылуы тиіс деп шешті.
- Сот Түркия Каваланы ұстауда және 2019 жылдан кейінгі сотталуында Еуропалық адам құқықтары конвенциясын бұзғанын анықтады.
- Шешімде Түркия бұзушылықтар үшін өтемақы төлеуге міндетті екені айтылған.
- Бұл — 2019 және 2022 жылдардағы шешімдерден кейінгі ЕСПЧ-ның Кавала ісі бойынша үшінші шешімі.
- Министрлер комитеті Түркия 2019 жылғы шешімді орындамағандықтан, істі 2022 жылғы 2 ақпанда Үлкен палатаға жіберді.
Сот шешімі
ЕСПЧ Үлкен палатасы 2026 жылғы 25 тамызда Осман Кавала дереу босатылып, үкімі жойылуы тиіс деп шешті. Сот Түркия Каваланы ұстауда және 2019 жылдан кейінгі сотталуында Еуропалық адам құқықтары конвенциясын бұзғанын анықтады. Шешімде Түркия бұзушылықтар үшін өтемақы төлеуге міндетті екені айтылған. Бұл — 2019 және 2022 жылдардағы шешімдерден кейінгі ЕСПЧ-ның Кавала ісі бойынша үшінші шешімі.
Істің тарихы
2019 жылы ЕСПЧ Каваланы алғашқы ұстау кезінде Конвенцияның 18-бабы мен басқа да ережелерінің бұзылғанын анықтады. 2022 жылы сот Түркия 2019 жылғы шешімді орындамағанын айтты. Министрлер комитеті Конвенцияның 46(4)-бабына сәйкес істі 2022 жылғы 2 ақпанда Үлкен палатаға жіберді. Үлкен палата Каваланың әрекеттері негізінен жария пікірталастарға қатысу, азаматтық қоғамды қолдау, ақпарат алмасу және Гези саябағындағы оқиғаларға қатысты адвокациядан тұрғанын анықтады. Сот Каваланың әрекеттері мен Гези наразылықтары кезіндегі зорлық-зомбылық арасында себеп-салдарлық байланыс анықталмағанын, жаңа сенімді дәлелдер ұсынылмағанын белгіледі.
Кеңірек салдарлар
Шешім Түркияның сот жүйесіндегі құрылымдық проблемаларды, соның ішінде шамадан тыс қамауда ұстауды, қылмыстық нормаларды кең түсіндіруді және бір адамдарды қайталап қудалауды көрсетеді. Сот ЕСПЧ шешімдері Конвенцияның 46-бабына сәйкес орындалуға міндетті екенін атап өтті. Шешімде сондай-ақ ЕСПЧ мен Конституциялық сот шешімдерін орындау Түркия Конституциясының құқықтық мемлекет қағидатын бекітетін 2-бабымен талап етілетіні айтылған. Мақалада Кавала ісі мен отставкадағы адмирал Түркер Ертүрктің ұсталуы, сондай-ақ Түркиядағы тұтқындар санының 2002 жылғы 59 мыңнан 427 мыңға дейін өсуі арасында параллель жүргізіледі.
1 дереккөз
ЕСПЧ Үлкен палатасы Осман Каваланы босатуды және өтемақы төлеуді ұйғарды
