JAQ.OrtCom Курултай сайлауы алдында 15-ке жуық ақпараттық арандату сериясын және 200-ден астам аккаунтты тіркеді
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
JAQ.OrtCom 23 тамыздағы Курултай сайлауы қарсаңында 15-ке жуық ақпараттық арандату сериясы мен арандату материалдарын тіркегенін хабарлады. Олар 200-ден астам аноним аккаунт, Telegram-канал және сайт арқылы бот-желілер, қолдан жасалған құжаттар мен жасанды интеллектпен жасалған дипфейктерді пайдаланып таратылған. Орталық 44 жоққа шығару жариялады, сонымен қатар бірқатар жағдайда шетелден үйлестіру белгілерін анықтады.
Дезинформация ауқымы
JAQ.OrtCom сайлау науқаны кезеңінде 15-ке жуық ақпараттық арандату сериясы мен арандату материалдарын тіркеді. Орталықтың дерегінше, олар 200-ден астам аноним аккаунт, Telegram-канал, сайт және өзге де алаңдар арқылы таратылған. Kazinform Курултай сайлауы 23 тамызда өтетінін хабарлады. Арандатудың негізгі тақырыптары — сайлау, сыртқы саясат және әлеуметтік-экономикалық жағдай.
Тарату схемалары мен технологиялар
JAQ.OrtCom қайталанатын схеманы сипаттады: алдымен арандату хабарламасы аноним алаңда пайда болады, содан кейін оны байланысты аккаунттар мен бот-желілер бір мезгілде таратады. Қолдан жасалған құжаттар, манипуляциялық хабарламалар және жасанды интеллект арқылы жасалған дипфейктер пайдаланылды; оларда қазақстандық және шетелдік танымал тұлғалар мен мемлекеттік орган басшыларының бейнелері қолданылған. Бірқатар жағдайда шетелден үйлестіру белгілері анықталды. Орталықтың пікірінше, бірдей тезистер мен визуалды безендірудегі жарияланымдардың синхронды шығуы орталықтандырылған дайындықты көрсетеді. Орталық бір хабарламаның ондаған каналда бір мезгілде пайда болуы оның дәйектілігін растамайтынын ескертті.
Қарсы іс-қимыл
Науқан басталғалы JAQ.OrtCom 44 жарияланым шығарды: жоққа шығарулар, нұсқаулықтар және кең тараған фейктерді талдау, деп хабарлады 365 Info. Азаматтарға алғашқы дереккөздерді тексеру және аноним каналдардағы хабарламаларды ресми деректермен әрі кәсіби БАҚ жарияланымдарымен салыстыру ұсынылды. Орталық ондаған каналда бірдей хабарламалардың пайда болуы дәйектілік белгісі емес екенін атап өтті.
Бұдан әрі
Орталық 23 тамыздағы сайлауға дейін мониторинг пен жоққа шығаруды жалғастырады. Анықталған науқандар сайлаушылардың сеніміне әсер ете ме, ал соңғы аптада жаңа үйлестірілген толқындар пайда бола ма, әзірге белгісіз.
11 дереккөз
JAQ.OrtCom Курултай сайлауы алдында 15-ке жуық ақпараттық арандату сериясын және 200-ден астам аккаунтты тіркеді
