Қытай ауылшаруашылық академиясы бастаған топ таулы аймаққа бейімделген жоғары өнімді қарақұмық шығарды

Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Cell журналында сәрсенбі күні жарияланған зерттеуге сәйкес, Қытай ауылшаруашылық ғылымдары академиясы бастаған халықаралық топ пангеномдық селекция арқылы жоғары өнімді әрі таулы аймақтарға бейімді қарақұмық линиясын алды. Жаңа линия жабайы түрлер мен жергілікті сорттардың гендерін тасымалдайды, бұл тұқым мөлшері мен биіктікке бейімделуді арттырды. Жаңалық климаттық тәуекелдер күшейген жағдайда селекционерлерге басқа да негізгі дақылдарда төзімділік пен өнімділікті біріктіруге көмектесуі мүмкін.
Пангеномдық тәсіл
Зерттеушілер татар қарақұмығының 16 геномынан графтық пангеном жинап, 123 131 құрылымдық нұсқаны тізімдеді. Бір ғана референсқа қатысты бірнуклеотидті полиморфизмдерге сүйенетін дәстүрлі селекциядан айырмашылығы, бұл әдіс жабайы түрлер мен жергілікті сорттардың жоғалған генетикалық әртүрлілігін қамтиды. Жұмысқа Қытай ауылшаруашылық ғылымдары академиясының жетекшілігімен 10 елден 22 ғылыми мекеме, соның ішінде Мёрдок университетінің Өсімдік шаруашылығы және азық-түлік инновациялар орталығы қатысты.
Төзімділік пен өнімділікті ұштастыру
Пангеном талдауы жабайы түрлерге тән, биік таулы аймақтарға бейімделуді күшейтетін генді және тұқым мөлшерінің өзгергіштігімен байланысты учаскені анықтады. Ғалымдар осы белгілерді біріктіру арқылы әртүрлі сынақ алаңдарында жоғары өнімділік пен төзімділік көрсеткен қарақұмық линияларын алды. CCFI директоры және зерттеудің қосалқы авторы Раджив Варшни: «Пангеном бүкіл сөздік қорын, соның ішінде мәдениеттің даму жолында жоғалтқан сөздерді де тіркейді», – деп атап өтті.
Әмбебап стратегия
Авторлардың айтуынша, әдіс тек қарақұмықпен шектелмейді. Барлық негізгі дақылдардың жабайы туыстары мен пайдаланылмаған әртүрлілікке ие жергілікті сорттары бар, сондықтан пангеномдық селекция бидай, күріш және басқа да негізгі дақылдарды жетілдіруді жеделдете алады. Жұмыс қолға үйрету кезінде жоғалған пайдалы аллельдерді, соның ішінде SNP әдістеріне көрінбейтін көшірме санының вариацияларын қайтаруға арналған үлгіні ұсынады. Зерттеу тобы қазір бұл әдісті климатқа сезімтал басқа да негізгі дақылдарға қолдануды зерттеп жатыр.