Өзен жүк кемелерінің CO2 шығарындылары тонна-шақырымға 30%-ға жоғары — зерттеу
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Nature Climate Change журналында жарияланған зерттеу ішкі су жолдарындағы кеме қатынасының парниктік газ шығарындылары айтарлықтай төмен бағаланғанын көрсетті. Д. Лу бастаған авторлар өзен жүк кемелері тонна-шақырымға бұрынғы модельдерден 30%-ға дейін артық CO2 шығаратынын анықтады. Бұл деректер өзен көлігін автокөлікке төмен көміртекті балама ретінде қарастыруға күмән келтіреді, дегенмен үкіметтер автотрассалардың жүктемесін азайту үшін ішкі су жолдарын ілгерілетуде.
Зерттеу нәтижелері
Зерттеушілер 2019–2024 жылдар аралығында Қытай, Еуропалық одақ және АҚШ өзендерінде жұмыс істеген 2000-нан астам жүк кемесінің шығарындыларын талдады. Борттағы датчиктер мен спутниктік деректерді пайдаланып, олар әсіресе метан мен азот тотығы шығарындыларының екі есеге дейін төмен бағаланғанын анықтады. Өзен кеме қатынасының климатқа толық әсері CO2-эквивалентінде кейбір шағын елдердің шығарындыларымен салыстыруға келеді. Авторлар алшақтықты қозғалтқыштар шығарындыларының ескірген коэффициенттерімен және нақты жағдайда сынақтың жоқтығымен байланыстырады.
Саясатқа әсері
Қазіргі уақытта Халықаралық теңіз ұйымы (ИМО) көміртексіздендіру күш-жігерін мұхит кемелеріне бағыттап, ішкі су көлігі ұлттық деңгейде реттеледі. Бұл нормативтік олқылық көптеген үкіметтердің өзен көлігі шығарындыларына жүйелі мониторинг пен есеп беруін жүзеге асырмауына әкеледі. Зерттеу авторлары шығарындылар кадастрын жаңартып, ішкі су жолдарын Париж келісімінің ұлттық есеп беру талаптарына қосуды ұсынады. Ондай шараларсыз жаһандық климаттық мақсаттар жасырын ластау көзінен нұқсан келуі мүмкін.
Бұдан әрі
ИМО-ның Теңіз ортасын қорғау комитеті 2026 жылдың қазан айында ішкі су кемелерінің шығарындылары мәселесін қарастыруды жоспарлап отыр. Мүше мемлекеттердің жүк тасымалына тәуелді салаларға экономикалық ықпалын ескере отырып, өзен кемелері үшін міндетті мақсаттарды қолдайтыны белгісіз.
1 дереккөз
Өзен жүк кемелерінің CO2 шығарындылары тонна-шақырымға 30%-ға жоғары — зерттеу
