«Чжужун» деректері: Марста сұйық су 757 млн жыл бұрын болуы мүмкін
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қытайлық «Чжужун» марсоходының деректерін қайта талдау Марста сұйық судың 757 миллион жыл бұрын болуы мүмкін екенін көрсетті — бұл бұрын есептелгеннен жүздеген миллион жыл кеш. Утопия жазығында табылған селенит кристалдары концентрлі тұзды ерітінділердің болғанын айғақтайды. Nature Astronomy-да жарияланған нәтижелер Марс бетінің шамамен 3 миллиард жыл бұрын мұздағаны туралы ұзақ мерзімді гипотезаға күмән келтіреді.
«Чжужун» миссиясы
«Чжужун» 2021 жылдың мамырында Марстың солтүстік жартышарындағы Утопия жазығына қонды және 2022 жылы шаңды дауыл оның миссиясын тоқтатқанға дейін 93 күн жұмыс істеді. Осы уақыт ішінде оның камералары құмнан шығып тұрған ашық түсті тегіс тастарды суретке түсірді, ал аспаптар суы бар минералдардың бар екенін көрсететін деректерді жіберді. Алайда, сол суреттерден минералогиялық құрамды дәл анықтау мүмкін болмады.
Дәлел ретінде селенит кристалдары
Гонконг университетінен Цзячэн Лю бастаған топ «Чжужун» деректерін қайта талдап, тау жыныстарының беті астындағы микроскопиялық кристалдарға назар аударды — олардың кейбірі орамжапырақтың жапырағындай бұралып, енді бірі шыршадай тармақталған. Лазерлік және инфрақызыл спектрометрлердің бірлескен өлшеулері бұл құрылымдарды селенит — тек концентрлі тұзды судан кристалдану кезінде пайда болатын гипстің ірі кристалды түрі деп анықтады. Минерал қабатының қалыңдығы оның тереңдігі 6,25-тен 25 метрге дейінгі су қабаты астында қалыптасқанын көрсетеді, ал кратерлердің тығыздығы бойынша анықталған жасы шамамен 757 миллион жылды құрайды.
Су тарихына әсері
Алынған деректер сұйық су Марс бетінде көптеген модельдер болжағаннан жүздеген миллион жылға ұзағырақ сақталғанын көрсетеді — оның көзі, болжам бойынша, вулкандық жылумен жер бетіне шығарылып, үстінен мұздау арқылы концентрленген жер асты тұздықтары болуы мүмкін. Селенит кристалдары бастапқы ерітіндінің микроскопиялық көлемдерін бекіте алатындықтан, олар ежелгі ортаның химиялық «суретін» сақтауы мүмкін. Бұл Утопия жазығының зерттелген бөлігін кристалды қосындыларды талдауға арналған аспаптармен жабдықталған болашақ марсоходтар үшін перспективалы мақсатқа айналдырады.
Бұдан әрі
Зерттеу авторлары Утопия жазығын кристалдарда бекітілген ерітінділерді талдай алатын болашақ миссиялар үшін басым мақсат деп санауды ұсынады. Алайда, минералдық құрамы мен жасын тікелей тексеру үшін басқа аспаптар жиынтығы бар жаңа қону модулі қажет болады және мұндай миссия қашан мүмкін болатыны әзірге белгісіз.
1 дереккөз
«Чжужун» деректері: Марста сұйық су 757 млн жыл бұрын болуы мүмкін
