Nature Geoscience зерттеуі Агульяс ағуының AMOC-тағы рөліне күмән келтіреді
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Утрехт университеті жетекшілік еткен халықаралық ғалымдар тобы Агульяс ағуы Атлант мұхитының меридиандық айналым циркуляциясын (AMOC) әрдайым күшейте бермейтінін геологиялық дәлелдермен анықтады, деп хабарлайды Nature Geoscience. Бұл жаңалық Үнді мұхитының жылы әрі тұзды суы Солтүстік Атлантикада терең сулардың қалыптасуы үшін қажет деген ұзақ жылдық болжамға күмән келтіреді. Зерттеу AMOC ағу әлсіреген кезеңдерде де күшті болып қалғанын көрсетті.
Ұзақ жылдық болжам
Ондаған жылдар бойы климатологтар Агульяс ағуы — Үнді мұхитының жылы әрі тұзды суының Атлантикаға өтуі — Солтүстік Атлантикада терең сулардың қалыптасуын қолдап, AMOC-ты күшейтетін тұз жеткізеді деп сенді. Океанографияда негізгі мысал ретінде оқытылған бұл тұжырымдама субтропикалық фронттың жылжуын AMOC қарқындылығының өзгеруімен байланыстырды. AMOC Жер климатын, әсіресе Еуропа мен Солтүстік Америкада, реттеуде шешуші рөл атқарады.
Агульяс үстіртінен алынған шөгінді керндерін талдау
Зерттеушілер тобы Халықаралық мұхиттық бұрғылау бағдарламасы аясында Оңтүстік Африкадан 500 км оңтүстікте, Агульяс үстіртіндегі U1475 учаскесінен алынған шөгінді кернін талдады. Қазба диноцисталары мен органикалық липидті биомаркерлерді пайдалана отырып, олар Оңтүстік мұхит субтропикалық фронтының солтүстік-оңтүстік бағыттағы жылжуын қалпына келтірді. Кейінгі плиоцен дәуірінде (3,6–2,6 миллион жыл бұрын), жылы климаттық кезеңде, фронт оңтүстікке ығысып, ағуға кеңірек жол ашты, бірақ бұл кезде AMOC-тың сәйкес күшеюі байқалмады. Бұл ағудың артуы AMOC-ты тікелей күшейтеді деген ежелгі сенімге қайшы келеді.
Бұдан әрі
Команда Агульяс ағуы мен AMOC арасындағы байланысты одан әрі тексеру үшін мұздық және мұздықаралық кезеңдер арасындағы басқа өтпелі кезеңдерді зерттеуді жоспарлап отыр. Климат өзгерісінен туындаған ағудың жалғасып жатқан өзгерістері AMOC-тың болашақ тұрақтылығына қалай әсер ететіні әлі белгісіз.
1 дереккөз
Nature Geoscience зерттеуі Агульяс ағуының AMOC-тағы рөліне күмән келтіреді
