Мин Аун Хлайн АСЕАН-ның «Бес тармақты консенсусын» сынға алып, одақты кемсітушілікпен айыптайды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Мьянма президенті Мин Аун Хлайн жұма күні АСЕАН-ның «Бес тармақты консенсус» бейбіт жоспарын сынға алып, қатысушы елдерді Мьянмаға қатысты кемсітушілік жасады деп айыптады. Ол президенттігінің 100 күндігіне орай парламентте сөйлегенде, консенсус барлық мүшелердің келісімінен туындамай, тек төраға Брунейдің мәлімдемесі екенін айтты және кемсітуші әрекеттерге «нүктелі» жауап қайтаратынын ескертті. Бұл сын хунта жоспарды орындаудан бас тартқанына қарамастан, АСЕАН-ға толық қайта оралуға ұмтылып жатқан кезде айтылды.
Парламенттегі сөзі
Мин Аун Хлайн жұма күні әскерилер қолдайтын парламентте сөз сөйледі, бұл оның 2021 жылғы төңкерістен кейін президент қызметіне кіріскеніне 100 күн толуына орай өтті. Ол Мьянманың бес жыл бойы АСЕАН-ның кейбір мүшелерінің «кемсітуші» әрекеттерін байқағанын, бірақ жауапкершілікті қатысушы ретінде «шыдамдылық танытқанын» мәлімдеді. Оның айтуынша, «Бес тармақты консенсус» барлық мүше мемлекеттердің келісімі емес, сол кездегі АСЕАН төрағасы – Брунейдің мәлімдемесі ғана болған. Ол Мьянма «конструктивті емес кемсітуші әрекеттерге» жеке тәртіпте жауап беретінін қосты.
Бес тармақты консенсус
Жоспар 2021 жылы сәуірде, әскерилер билікті басып алғаннан екі ай өткен соң, Джакартада өткен АСЕАН-ның арнайы саммитінде келісілді. Ол зорлық-зомбылықты дереу тоқтатуды, гуманитарлық көмекке қол жеткізуді және барлық тараптар арасында диалогты көздеді. Хунта консенсусты негізінен елемеді, оның орнына өзі «террористер» деп атайтын оппозицияны күштеп басуды таңдады. Бұған жауап ретінде АСЕАН 2021 жылдың соңында хунта басшыларына өз саммиттеріне қатысуға тыйым салды, бұл тыйым әлі күшінде.
Хунтаның қысымы
Мин Аун Хлайн сәуірде инаугурацияланғаннан бері хунта АСЕАН-ға толық оралуға ұмтылуда, сонымен бірге қарсылықты күшейтуде. Осы айдың басында әскери парламент «Бес тармақты консенсусты» ішкі істерге араласу деп қабылдамайтын резолюция қабылдады. Өткен аптада Сыртқы істер министрлігі осы резолюцияны «құрметтеуге міндетті» екенін мәлімдеп, консенсус «барлық мүше мемлекеттердің келісімінсіз жарияланғанын» алға тартты. АСЕАН көшбасшылары қарашадағы келесі саммитте Мьянма мүшелігінің мәртебесін қарауы күтілуде, бірақ блок жаңа санкциялар енгізе ме, әлде диалогты қайта бастауға тырыса ма, белгісіз. Сарапшылар хунта позициясының қатаңдауы саяси тығырықты созып, Мьянманың дипломатиялық оқшаулануын тереңдетуі мүмкін деп ескертеді.
Бұдан әрі
АСЕАН көшбасшылары Мьянма мүшелігі мәселесін қарашадағы саммитте талқылайды. Алайда, хунтаның консенсустан бас тартуы диалогтың қайта басталуына кедергі келтіріп, аймақтағы дипломатиялық дағдарысты тереңдетуі мүмкін.
1 дереккөз
Мин Аун Хлайн АСЕАН-ның «Бес тармақты консенсусын» сынға алып, одақты кемсітушілікпен айыптайды
