Хиросима университетінің ғалымдары LHAASO J1912+1014u протондарды 1 ПэВ-қа үдететінін растайды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.

Хиросима университеті бастаған халықаралық ғалымдар тобы Құс жолындағы LHAASO J1912+1014u нысаны протондарды бір квадриллион электрон-вольттан астам энергияға үдететін протондық PeVatron екенін растады. The Astrophysical Journal-да 16 шілдеде жарияланған жаңалық галактикадағы ең қуатты ғарыштық сәулелер көздерін іздеуде серпіліс болды. Деректер үш ірі обсерваториядан алынғанымен, нысанның табиғаты жұмбақ күйінде қалып отыр.
Протондық PeVatron-ды сәйкестендіру
Хиросима университеті жетекшілік еткен халықаралық топ LHAASO J1912+1014u протондарды петаэлектрон-вольттан жоғары энергияға дейін үдете алатын табиғи үдеткіш екенін растады. Бұл энергия ЦЕРН-нің Үлкен адрон коллайдері сияқты адам жасаған коллайдерлердің мүмкіндіктерінен асып түседі, сондықтан мұндай ғарыштық үдеткіштер экстремалды астрофизикалық процестерді түсінудің кілті болып табылады. Құс жолындағы бұл нысан — ондаған жылдар бойы анық табылмаған, расталған протондық PeVatron-дардың бірі. Нәтижелер The Astrophysical Journal журналында 2026 жылдың 16 шілдесінде жарияланды.
Гамма-сәулелену және обсерваториялар
Сәйкестендіру Жапония мен Қытайдың бірлескен жобасы — 1990 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан Tibet Air Shower (ASγ) эксперименті мен қытайлық LHAASO обсерваториясы арқылы гамма-сәулеленуді бақылауға сүйенді. Екі құрал да LHAASO J1912+1014u-дан шыққан энергиясы 0,1 ПэВ-тен жоғары гамма-фотондарды тіркеді. Жерүсті деректерін ғарыштық телескоптардың өлшемдерімен салыстыра отырып, топ протондық әрекеттесулерден туындаған гамма-сәулеленуді жоғары энергиялы электрондардың сәулеленуінен ажырата алды — бұл протондық PeVatron-ды растау үшін маңызды қадам.
Ғарыштық сәулелер туралы түсінікке әсері
Негізінен протондардан тұратын ғарыштық сәулелер галактиканы шарлап, жұлдыз құрылуына, жұлдызаралық химияға және тіпті Жер атмосферасына әсер етеді. Ең қуатты галактикалық ғарыштық сәулелер PeVatron-дарда пайда болады деп саналады, бірақ олардың көздері бұлыңғыр күйде қалған еді. LHAASO J1912+1014u-дың расталуы бөлшектердің экстремалды энергияға қалай жететінін зерттеуге нақты зертхана береді. Бұл жаңалық ғарыштық сәулелердің таралу модельдерін және олардың Құс жолындағы магнит өрістерімен әрекеттесуін дәлдеуі мүмкін. Топ нысанның физикалық табиғатын анықтау үшін тереңірек көптолқынды бақылаулар жүргізуді жоспарлап отыр — бұл сверхновая қалдығы немесе плерион болуы ықтимал.
Бұдан әрі
Протондарды ПэВ-энергияларға дейін үдетудің дәл механизмі әлі белгісіз болып қалуда. Алдағы зерттеулер мұндай PeVatron-дардың галактикада кең таралған ба, әлде сирек кездесетінін анықтауы мүмкін.
1 дереккөз
Хиросима университетінің ғалымдары LHAASO J1912+1014u протондарды 1 ПэВ-қа үдететінін растайды


