NASA қаржыландырған зерттеу: Марсты терраформалау қазіргі технологиялармен мүмкін емес
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
2018 жылы Nature Astronomy журналында жарияланған NASA қаржыландырған зерттеу Марсты терраформалау қазіргі технологиялармен мүмкін емес деген қорытындыға келді, себебі атмосфераны қалыңдату және бетті жылыту үшін жеткілікті көмірқышқыл газы жоқ. Бұл тұжырым Марста адамның кез келген болуы вакуумға жақын ортадан, экстремалды суықтан және үздіксіз радиациядан қорғайтын герметикалық, қысымды баспаналарды қажет етеді. NASA мен SpaceX жоспарларына қарамастан, топырақтағы улы перхлораттар және орташа минус 60°C температура планетарлық инженерияда серпіліс болмайынша ашық ауада өмір сүруді мүмкін емес етеді.
Марс бетіндегі жағдайлар
NASA деректері бойынша, Марс атмосферасы 95% көмірқышқыл газынан тұрады, ал беттік қысым теңіз деңгейіндегі жердегіден 1%-дан аз. Вакуумға жақын жағдайда су дене температурасында қайнайды, сондықтан қорғалмаған адам дене сұйықтықтарының буланып кетуін болдырмау үшін герметикалық скафандр қажет етеді. Орташа температура минус 60°C шамасында, ал тартылыс күші Жердің 38% ғана. Curiosity марсоходы беттегі радиация дозасын тәулігіне шамамен 0,7 миллизиверт деп тіркеді, бұл Жердегі әдеттегі деңгейден әлдеқайда жоғары. Топырақта кең таралған перхлораттар — өсірілетін тағамнан жойылуы тиіс улы заттар. Су тек полюстердегі және жер астындағы мұз түрінде бар, өйткені сұйық су мұндай төмен қысымда тұрақты бола алмайды.
Терраформалаудың мүмкін еместігі
2018 жылы Брюс Якоски мен Кристофер Эдвардс Nature Astronomy журналында жиырма жылдық ғарыш аппараттары деректеріне сүйене отырып, Марстағы барлық белгілі көмірқышқыл газы қорларын түйіндейтін зерттеу жариялады. Олар тіпті барлық қолжетімді көздерді — полюстік мұздықтарды, топырақты және минералдарды — босатқанның өзінде атмосфералық қысым тек Жердің 7%-на дейін көтеріледі, бұл айтарлықтай жылыну үшін жеткіліксіз деген қорытындыға келді. Көмірқышқыл газының көп бөлігі қазіргі технологиялармен тез мобилизациялау мүмкін емес формаларда байланысқан. Зерттеу Марсты терраформалау қазіргі әдістермен жүзеге асыруға келмейді деп тұжырымдайды, бұл скафандрсыз өмір сүруге жарамды атмосфера туралы көзқарастарды жоққа шығарады.
Герметикалық баспаналарда аман қалу
Терраформалау мүмкін емес болғандықтан, Марста адамның кез келген ұзақ мерзімді болуы радиациядан қорғайтын және тыныс алуға жарамды ауаны ұстап тұратын тіршілікті қамтамасыз ету жүйелері бар герметикалық баспаналарға тәуелді болады. Бұл құрылымдар су мен оттекті қайта өңдеуі керек және Марстың жаһандық магнит өрісі болмағандықтан, радиациядан қорғану үшін қалың реголит қабатын пайдалануы мүмкін. Азық-түлік өсіру топырақтан перхлораттарды жоюды және жасанды жарықтандыру мен температураны бақылауды талап етеді. Тәуліктік 0,7 мЗв радиация дозасы бірден өлімге әкелмесе де, миссия барысында жинақталып, ұзақ мерзімді қатерлі ісік қаупін тудырады, сондықтан баспаналар өте маңызды. Ғарыш агенттіктері тұрғын модульдердің прототиптерін әзірлеуде, алайда әлі ешбір жүйе Марс қонысы үшін қажет көпжылдық мерзімде сыналған жоқ.
Бұдан әрі
NASA және басқа ғарыш агенттіктері беттік баспаналар мен жергілікті ресурстарды пайдалану технологияларын әзірлеуді жалғастыруда, алайда адамның тұрақты болуының нақты мерзімдері әзірге жоқ. Жасанды магниттік қалқандар немесе парниктік газдар шығаратын зауыттар сияқты планетарлық инженериядағы болашақ жетістіктер Марс бетін гермокостюмсіз өмір сүруге жарамды ете ала ма, жоқ па, әлі белгісіз.
1 дереккөз
NASA қаржыландырған зерттеу: Марсты терраформалау қазіргі технологиялармен мүмкін емес
