Қазақстанның АЭА 25 жылда төмен нәтиже көрсетті – Vlast.kz талдауы
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Vlast.kz талдауы көрсеткендей, Қазақстандағы 18 арнайы экономикалық аймақ 25 жыл ішінде ЖІӨ-нің 1% және экспорттың 0,3% ғана қамтамасыз етті. 11,2 трлн теңге деп жарияланған инвестицияның нақты салынғаны небәрі 4,7 трлн теңге болды. Ақпан айында президент Тоқаев ескі модельдің тозғанын мойындап, АЭА дамытудың жаңа моделін әзірлеуді тапсырды.
Өндіріс шоғырлануы
Жалпы өндірістің 10,7 трлн теңгесінің 7,9 трлн теңгесі тек «Астана — жаңа қала» аймағына тиесілі болды. Жоғары аудиторлық палата тиімді деп ИТП, «Оңтүстік» және Ақтау теңіз порты ғана таныды. Қалған 14 аймақ ең төменгі нәтиже көрсетіп, жүйені бір ғана нысанға сындарлы түрде тәуелді етті.
Инвестициялық басқатырғыш
Индустрия және құрылыс министрлігі 11,2 трлн теңге инвестиция тартылғанын мәлімдеді, алайда сол ведомствоның жекелеген аймақтар бойынша көрсеткіштерінің сомасы тек 4,7 трлн теңгені құрады. Бұл сәйкессіздік министрліктің Vlast.kz сұрауына берген жауабында анықталды. Инвестицияның 65%-дан астамы квазимемлекеттік сектор кәсіпорындарына тиесілі болды, бұл жеке инвесторлардың нақты қатысуына күмән туғызады.
Экспорттық сәтсіздік
Барлық АЭА экспорты небәрі 1,1 трлн теңгеге жетіп, жалпы өндірістің 7%-ын құрады; тауарлардың 93%-ы ішкі нарықта қалды. Аймақтар жаһандық нарыққа шығу үшін құрылғанымен, іс жүзінде жергілікті тұтынуға жұмыс істейді. АЭА-ның ұлттық экспорттағы үлесі 0,3%-дан аспайды.
Бұдан әрі
Президент тапсырмасы бойынша үкімет АЭА дамытудың жаңа моделін әзірлеуде, ол үш ай ішінде бекітілуі тиіс. Реформаның құрылымдық бұрмалауларды, деректердің ашық еместігін және экспорттық бағыттың әлсіздігін жеңе алатыны белгісіз болып қалады.
1 дереккөз
Қазақстанның АЭА 25 жылда төмен нәтиже көрсетті – Vlast.kz талдауы
