BIFoR FACE тәжірибесі: CO2 емен тоғайында азот айналымын 30%-ға жеделдетеді
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Бирмингем университетінің BIFoR FACE қондырғысында 180 жылдық емен тоғайында алты жыл бойы жоғары CO2 әсерінен топырақтағы азот айналымы процестері 30%-ға жеделдеді. Ағаштар органикалық заттардан азотты бөліп алатын микробтармен әрекеттесу арқылы қоректенуін сақтады. Ғалымдар бұл әсер шектеулі топырақ қорларына тәуелді және тұрақсыз болуы мүмкін деп ескертеді.
Азот айналымының жеделдеуі
Science Advances журналында жарияланған зерттеу Стаффордширдегі BIFoR FACE нысанында жүргізілді, мұнда 180 жылдық емен тоғайы 2050 жылдарға күтілетін CO2 деңгейіне ұшырайды. Алты жылдан кейін топырақтағы азот айналымы процестері қазіргі жағдайлармен салыстырғанда шамамен 30%-ға жеделдеді. Ағаштарда азот тапшылығының белгілері байқалмады, бұл қоректік заттардың жетіспеушілігі күшейеді деген ертеректегі болжамдарға қайшы келеді.
Тамыр бөлінділерінің рөлі
Жетекші автор доктор Манон Рюмо ағаштардың тамыр экссудаттарын — оңай ыдырайтын органикалық көміртек қосылыстарын — бөлетінін, олар топырақ микробтарын органикалық заттарды ыдыратуға және азотты босатуға ынталандыратынын түсіндірді. Аға автор профессор Сами Уллах сонымен бірге азотты экожүйеден жоғалтуға бейім формаларға айналдыратын микробтық процестердің белсенділігі төмендегенін атап өтті. Бұл тамырлар үшін элементтің қолжетімділігін ең аз шығынмен сақтайтын «жылдамырақ, бірақ тұйықталған» азот айналымын қалыптастырды.
Топырақ қорларының сарқылуы
Жеделдеу топырақтың органикалық затындағы азот қорларына тәуелді, ал бұл қорлар шексіз емес. Зерттеушілер бұл процестер уақыт өте келе резервтерді сарқылуы мүмкін екенін анықтады. Нәтижелер көміртегі тыңайтқыш әсерінің және ормандардың климаттық шешім ретіндегі ұзақ мерзімді рөлінің шектеулері болуы мүмкін екенін көрсетеді.
Бұдан әрі
BIFoR FACE-тегі одан әрі бақылаулар органикалық зат сарқылған сайын жеделдетілген азот айналымы әлсірей ме, жоқ па, соны бақылауға мүмкіндік береді. Қоректік заттардың тапшылығы орман өсуін шектегенге дейін «жылдамырақ, бірақ тұйықталған» әсер қанша уақытқа созылатыны әлі белгісіз.
1 дереккөз
BIFoR FACE тәжірибесі: CO2 емен тоғайында азот айналымын 30%-ға жеделдетеді
