Қазақстан ХЭА токамак бағдарламасына қосылды
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Қазақстан Халықаралық энергетикалық агенттігінің (ХЭА) Токамак бағдарламасына (CTP TCP) қосылды, деп хабарлады Атом энергиясы институтының термоядролық зерттеулер жөніндегі директорының орынбасары Бауыржан Шектібаев. Бұл қадам Қазақстанды Қытай, ЕО, Үндістан, Жапония, Оңтүстік Корея және АҚШ-ты қамтитын жаһандық термоядролық синтез зерттеулер желісіне, сондай-ақ ITER-ге интеграциялайды.
Бағдарламаға қатысу
Қазақстанның Ұлттық ядролық орталығы (ҰЯО) CTP TCP-де елдің ресми өкілі болып тағайындалды, деп мәлімдеді Шектібаев. Бағдарлама Қытай, Еуропалық Одақ (EUROfusion), Үндістан, Жапония, Оңтүстік Корея және АҚШ-тың жетекші ұлттық токамак зерттеу бағдарламаларын, сондай-ақ ITER халықаралық ұйымын біріктіреді. Қатысушылар бірлесіп зерттеу басымдықтарын анықтайды, әлемдегі ең ірі токамактардағы тәжірибе нәтижелерін талқылайды, ғылыми бағдарламаларды үйлестіреді және болашақ термоядролық электр станцияларына арналған технологияларды әзірлейді.
Ғылыми мүмкіндіктер
Мүшелік қазақстандық ғалымдарға бірлескен жобаларда ынтымақтасуға, мамандар алмасуға және әлемдік жетекші зерттеу ұйымдарымен бірлескен эксперименттер жүргізуге мүмкіндік береді. ҰЯО-ның тағайындалған ұйым мәртебесі басқа қазақстандық ғылыми-зерттеу институттарына, университеттерге және мамандарға плазма физикасы, материалтану, атом энергетикасы және сабақтас бағыттар бойынша бірлескен жобалар мен сараптамалық қызметке қатысуға жол ашады. Шектібаев бұл тек формальды мүшелік емес, халықаралық ғылыми ынтымақтастық жүйесіне практикалық интеграция екенін атап өтті.
KTM токамагын пайдалану
Орталық Азиядағы жалғыз мамандандырылған токамак қондырғысы – қазақстандық материалтану токамагы (KTM) халықаралық ынтымақтастық арқылы өзінің ғылыми әлеуетін тиімдірек пайдалану мүмкіндігіне ие болады. KTM-де алынған нәтижелер енді бірлескен зерттеу бағдарламаларында кеңінен қолданыла алады. Бағдарлама сонымен қатар болашақ термоядролық электр станцияларын құру бойынша ұсыныстар әзірлеуге ықпал етеді.
Бұдан әрі
Қазақстанның CTP TCP жұмыс топтары мен бірлескен эксперименттеріне белсенді қатысуы алдағы айларда басталады деп күтілуде. Ынтымақтастықтың нақты зерттеу жобаларына қаншалықты тез алып келетіні және KTM-нің халықаралық стандарттарға сай жаңғыртылатыны әзірге белгісіз.
1 дереккөз
Қазақстан ХЭА токамак бағдарламасына қосылды
