Зерттеу: геомагниттік дауылдардың әсері екі есе күшті болуы мүмкін
Материал бірнеше дереккөз негізінде жасанды интеллектпен дайындалды — түпнұсқаларға сілтемелер төменде.
Nature журналында жарияланған жаңа зерттеуге сәйкес, экстремалды геомагниттік дауылдардың қуаты бұрын ойлағаннан екі есе күшті болуы мүмкін. NASA Годдард ғарыштық ұшу орталығынан доктор Нитин Сивадас пен Ланкастер университетінен доктор Мария Уолах жүргізген жұмыс қазіргі ғарыштық ауа райы модельдеріне күмән келтіреді. Дегенмен, нәтижелер тарихи дауылдардың қарқындылығы жүйелі түрде төмендетілгенін көрсетеді.
Регрессия эффектісі
2026 жылғы 15 шілдеде Nature журналында жарияланған зерттеу геомагниттік дауылдардың қанығуы — яғни күн желі күшейгенімен дауыл қарқындылығының өспей қалуы — регрессияның орташа мәнге статистикалық артефактісі екенін көрсетеді. Бас автор доктор Нитин Сивадас (NASA Goddard) және авторлас доктор Мария Уолах (Ланкастер университеті) ондаған жылдық күн желі мен геомагниттік индекстер деректерін талдады. Олар әлсіз күн желі кезінде кездейсоқ ауытқулар дауыл қарқындылығын асыра бағалауға, ал күшті кезінде төмен бағалауға әкеліп, жасанды қанығу қисығын тудыратынын анықтады.
Тәуекелдерді бағалауға әсері
Бұл регрессия эффектісін түзету 1859 жылғы Каррингтон оқиғасы сияқты экстремалды геомагниттік дауылдардың бұрын болжанғаннан екі есе қарқынды болуы мүмкін екенін көрсетеді. Зерттеушілердің айтуынша, ең нашар сценарийдегі дауылдар жердегі энергия желілері мен спутниктерге зақым келтіруге жеткілікті индукциялық токтар тудыруы мүмкін, бұл ағымдағы инфрақұрылымды жоспарлауда ескерілмеген. Нәтижелер қолданыстағы ғарыштық ауа райы болжау модельдері сирек кездесетін жоғары қарқынды оқиғалардың әлеуетті әсерін төмендететінін көрсетеді.
Бұдан әрі
Зерттеу тобы өзінің статистикалық моделін нақтылап, қайта қаралған қарқындылық бағалауларын алу үшін оны тарихи дауыл деректеріне қолдануды жоспарлап отыр. Ғарыштық агенттіктердің жаңа нәтижелерді ескере отырып, қауіп модельдерін қаншалықты тез жаңартатыны белгісіз.
2 дереккөз
Зерттеу: геомагниттік дауылдардың әсері екі есе күшті болуы мүмкін
